YAĞMUR BÖREĞİ

DUYU TAT ATÖLYESİ İLE DUYULARA YOLCULUK...

2012-01-27T07:50:00.000-08:00

Çekül Vakfı'nda 26 Ocak'ta biraraya geldik. Damak tadına güvenen, iyi yemek pişiririm diyen, yemekle ilgim sadece aç kalmama adınadır diyen yaşı 60-25 arasında 15 kişiye duyularını tanıma yolculuğuna çıkardı Yağmur Böreği grubu. Atölyeyi Olcay Bingöl ve Tangör Tan yönetip, sundular. Çekül ekibi ve ben de yardimci olduk kendilerine. Bu benim için, katılanlar için bir ilk! Bu anlamda yapılan ülkemizdeki ilk uygulamalardan ayrıca. Fotograflarla yaşayalım bu günü isterseniz.

TOHUMDAN SOFRAYA PROJESİ 2012'YE NİMETULLAH MAHRUKİ İLKÖĞRETİM OKULU'NDAKİ EĞİTİMLER İLE MERHABA DİYOR...

2012-01-04T14:03:00.000-08:00

Çocuklar ve ailelerinin sağlıklı beslenme konusunda bilinçlenmelerini hedefleyen “Tohumdan Sofraya” programı, Slow Food-Yağmur Böreği Birliği, Beşiktaş Belediyesi, ÇEKÜL Vakfı işbirliğinde 2012 yılında da devam ediyor. Eğitim programı 10 Ocak Salı günü 4.Levent - Nimetullah Mahruki İlköğretim Okulu'nda başlayacak.

http://www.haberturk.com/saglik/haber/703012-besiktasli-ogrenciler-cok-sansli

http://www.gercekgundem.com/?p=428183#.TwS_2pvWJ1s.facebook

http://www.serhattv.com.tr/haber/100742/tohumdan-sofraya.html

http://www.olayhaber.com/haber/Saglikli-beslenmeyi-ogreniyorlar/74147

http://www.besiktas.bel.tr/t/15/newsDetail.jsp?n=23641

BEREKETLİ, LEZZETLİ BİR YIL DİLERİM...

2011-12-26T08:28:00.000-08:00

2012 Bereketiyle, umutlarıyla gelsin evimize. Ülkeme, aileme, arkadaşlarıma, dostlarıma, üyelerime yepyenilikler getirsin, tutkulu umudu hep beslesin içimizde. Tohumlar boy verirken çocuklarımız gibi, şölenlerle dolsun hayatımız. Lezzetli sohbetleri yine lezzetli sofralarda buluşturalım. Muhabbetimizi Sarı Mukallit kuşu, gezilerimizi leylekler, paylaşımlarımızı boz martılar kıskansın gökyüzünden. 2012'nin son günü karışana dek doğuya ve batıya, kuzeye ve güneye, Ay'a ve Güneş'e, paylaşalım güzeller güzeli Anadolu'nun nimetlerini, birbirimize muştulayalım yeni ürünleri, koruyarak üreticisini.
İ Y İ L İ K L E R L E, H E P B İ R A R A D A O L A L I M...

Kafkaslardan, Doğu yönünden göç eden dedelerin, ninelerin anısına toplandık

2011-12-12T00:18:00.000-08:00

2011 Toprak Ana Gunu kutlamamiz sonlandı. Sanırım 45 kişiydik, 25'in üzerinde değişik lezzet paylaştık:)) Hepinizin orada olup, bereket fışkıran soframızdan bir parça tadımlamanızı o kadar çok isterdim ki. Tüm katkı veren dostlara müteşşekkirim. Bizi her biri Kafkasların muhteşem lezzetleriyle buluşturdu. Balkan mübadillerinden de masamiza katkı vardı. Yemek yapamayanlar lokumlar, akide şekerleri ile tadlandırdı damaklarımızı. Amacimiz sadece yemekleri paylaşmak değil elbet, yüzyıllar boyunca acılara gark olmuş, yurtlarından gerek mübadele gerekse zorunlu göç ile koparılmış milyonlarca insanımızı anmaktı, onların yanındayız biz sizi unatmadık demekti. Sanırım bunu becerdik, tariflerimizi, anılarımızı kayıt altına alarak ileriye taşimak benim vazifem oldu. Gelecekte elinizde olacak kitap (lar) unutulmuş, unutulmaya yüz tutmuş birçok bilgiyi, belgeyi kayıt altına alacağini ümit ederek heyecanımı daha da pekiştiriyor.

Toprak Ana gününe özel emek harcayarak destek veren Kafkasların ananevi yemeklerini yapan eller dert görmeye. Erdal Bey, annesi Bediigül teyzem, ablaları Dilşad ve Mehtap, Tangörüm, Pelinler, Neva, Nihalciğim, sevgili Sema ve aşagida yemek isimlerini sıraladiğim diğer tüm dostlarima müteşekkirim.

Sizinle olmak günün bereketiyle muhteşemdi. Lokanta Maya'da bizi misafir edem Didem Şenol'a ve ekibine muhteşem servisleri için teşekkür ederim.

Paylaşarak çoğalalim, çoğalalım ki ülkemizde var olan bereketi hiç unutturmayalim, analim ki anılalim gelecek kuşaklarda...

Açık Masa Buluşması Mönüsü:
Bediigül teyze: Abdigor Köfte, Kete, Kırt Kırt Kafkas Helvası

Dilşad: Ayran Aşı
Mehtap: Özbek Mantısı
Erdal Batmaz: Özbek Pilavı

Ayfer-Erkal Yavi: Baharatlı İşkembe (Uygur)+Laaza Sos ile, Çerkez Peynirleri, Aşure
Pelin Dumanlı + Esra Atay: Çerkez Tavuğu+Çerkez Peyniri
Emel Erden: Yörük Sıkması
Ebru Erke: Şıtfi
Tangör Tan: Ekşi Maya Ekmeğinden Kıymalı Papara

Pelin Tan: Bamya turşusu, Ayva tatlısı
Zerrin Nişancı: Aşure
Irmak Çağlı: Uygur Usulü Soğuk Helva

Neva ve Özbir Kip: Ekşi Mayalı Ekmek
Şebnem Balaban: Karalahana Çorbası
Nihal Doğan: İrmik Helvası, Kıvırma (Bulgaristan)
Didem Çakar: Kabak Tatlısı

Sema Temizkan: Kalakay
Ece Karaca: Şilbır
Sevim Gökyıldız: Geleneksel Akide Şekeri
Esra G.Erdoğan: Lokum

Ece-Roman: Beyoğlu Turşusu

2011 Terra Madre Günü'nda Kafkaslardan, Doğu yönünden göç eden dedelerin-ninelerin anısına toplanıyoruz

2011-12-09T12:21:00.000-08:00

11 Aralık Pazar Terra Madre Gününü Kafkaslardan, Doğu yönünden göç edenlerin ruhuna, anısına geç bir öğle yemeği ile beraberce kutlayacagız.
Aramızda Kafkasya, Kırım, Çerkez, Abaza, Çeçen, Gürcü, Özbek, Azeri, Türkmen, Uygur, Ahıska göçmeni olanlar mutlaka vardır. Olmayanların ise akrabalarını, dostlarını gözden geçirme zamanıdır diyorum.
Göçerlerin, halkımızın geleneklerini yemek kültürünü hep beraber yaşatacağız. Çoğalsın ki katkılar yad edelim dedelerin, ninelerin anılarini.

Tarih : 11 Aralık Pazar

Saat : 15.30-19.00 arası

Yer : Lokanta Maya - Karaköy (Güllüoğlu sırasında)
http://lokantamaya.com/ 212 252 68 84

ANTİK YUNAN PAZARLARINDAN YEREL ÇARŞILARA

2011-11-27T08:33:00.000-08:00

Çekül Akademi ve Yağmur Böreği Birliği'nin beraberce oluşturduğu eğitim paketinin “Pazar Pazar Gezelim” programı 27 Kasım Pazar günü, Fatih Kadınlar Pazarı’nda yapıldı. Antik Yunan pazarlarından yerel çarşılara uzanarak, Anadolu coğrafyasının binbir çeşit ürünüyle tanışma ve farklı tadım uygulamalarıyla geleneksel mutfak kültürümüzü yakından öğrenme olanağı ile tanıştı katılımcılar.

Fatih Kıraathanesinde Pazar kahvaltısı ile başladık güne, Çekül'ün Kültürel Miras üzerine çalişmaları ve Akademi hakkında bilgi alan katılımcılara ben Antik çağdan gunumüze pazarlarin tarihçesini anlattım, İstanbul'un ve Zeyrek semtinin izinden giderek içinde bulunduğumuz semt ve geçmişi hakkında bilgi verdim. Arkeolog Görkem Kızılkayak ile Zeyrek Mahalle Gezisi, Tarihi mirasın izinde yolculuk yaptık. Bizans'tan günümüze mimari yapıların durumu ve semtin yıllar içindeki önemini dinledikten sonra,

Zeyrek Kilise Camii ve Zeyrekhane ziyareti yaparak,

ürün tanıtımı ve tadımı yapmak için Kadınlar pazarı'na girdik. Burada Tangör Tan bize Doğu ve Güneydoğu Anadolu ürünleri hakkında bilgiler vardi. Siirt'in önemli ürünlerinden; Zivzik narı, Siirt fıstığı, Pervari balı, bıttım sabunu diğer illerden;kuru bakliyat, pestiller, inci kefali, yerel peynirler, sebze kuruları, tarhana, karpuz-kavun çekirdeği ve onlarca ürün üzerine konuştuk.

Siirt geleneksel yemek kültürü turumuz, Şeref Büryan'ın büryan kebabı, ayran, kitel, nar ekşili acılı salata, pırtıke, perde pilavı, ev baklavası ve nefis bir çay ile sonlandı.

Çekül Akademi'nin hazırladığı sertifikalar tüm katılımcılara verildi.

Yemek sonrası yerel ürün alişverişi yaptık, torbalarımız dopdoluydu. Beraberce gezip, tanışacağimiz nice pazarlara diyorum...

TOHUMDAN SOFRAYA 2011 YILI BİRİNCİ OKULUMUZ LÜTFÜ BANAT'DAKİ EĞİTİMİMİZİ BİTİRDİK

2011-11-12T10:04:00.000-08:00

"Tohumdan Sofraya"mevsiminde sebze meyve tüketimi eğitimimizin 3.yılında. 2011 -2012 eğitim döneminde birinci Devlet okulumuz Lütfü Banat İlköğretim Okulu'ndaki 245 çocuğa verilen eğitimlerimiz başarıyla sonlandı. Yanımızda olan tüm gönüllülerimize, Çekül Vakfı'na, Beşiktaş Belediyesi'ne ve Lütfü Banat eğitimci kadrosuna teşekkürler...

"Biz geleceğe tohum atıyoruz".

Bizi geleceğe taşıyacak tüm öğrencilerimize sevgilerle...

Şimdi 2. Devlet okulumuz Nimetullah Mahruki İlkoğretim Okulu'ndaki eğitimimiz için geri sayım başladı.

"TOHUMDAN SOFRAYA" Mevsiminde sebze-meyve tüketimi eğitimi 2011-2012 eğitim yılı çalişmaları başladı

2011-10-13T11:28:00.000-07:00

Beşiktaş Belediyesi işbirliği ve Çekül Vakfi kolaylaştiriliciginda 2011-2012 eğitim yilinda çalişma yapacağimiz birinci okulumuz olan Levent-Lütfi Banat İlköğretim Okulunda eğitimler basladı. Eğitim 3. ve 4. siniflarda, toplam 7 sube ve 250 çocugu kapsayacaktir. Belediye'nin katkilari ile bastirilan ve ana alterlerde gorebileceginiz afislerimizi sizin icin fotografladim.

Projenin buyumesi, olabildiğince çocuğa ve ebeveyne ulaşarak Milli Eğitim müfredatina girmesi için var gucumuzle çalişacağiz. Çünkü; Biz, "Geleceğe tohum atiyoruz".

DOMATES SOSLARINIZI HAZIRLADINIZ MI?

2011-10-10T09:03:00.000-07:00

Bu Pazar 10 kg. domates alındı, güzelce yıkandı, dörde bölündü, deniz tuzu eşliğinde tencerelere bölüştürülerek kaynamaya bırakıldı. Bu arada konserve kavanozlari bulaşık makinesinde, kapakları tencerede kaynatılarak dezenfekte edildi.

Yaklaşık 1 saat 15 dakika pişen, suyunu iyice çeken domatesler sıcak sıcak kavanozlara tepeleme doldururp, en üste bir çimdik tuz ilavesi ile kapakları sıkıca kapatıldı. Ters çevrilerek bir gece soğumaya bırakıldı. Sonuçta 10 kilo domatesden güzeller güzeli 4 kilo sosum oldu. Kışın canimiz domates çektiğinde imdadımıza yetişecek lezzetli kırmızı elbiseli, beyaz şapkalı kavanozlarim kilerde beni bekliyor olacak. Siz de elinizi çabuk tutun, bu hafta yaptınız yaptınız, yoksa domates kokusunu içinize çekmek için Haziran ayını beklemeniz gerekecek...

Kanal-D Doktorum programi mevsimsellik ve Ekim ayı meyve-sebze-balık konuştuk.

2011-10-06T23:39:00.001-07:00

http://tvarsivi.com/player.php?i=2011100131584

Kanal-D Doktorum Programinda Mevsiminde sebze-meyve-balık konuştuk.

2011-10-06T23:35:00.001-07:00

http://tvarsivi.com/player.php?y=11&z=2011-10-06+10%3A28%3A25&res=2011-10-06+10%3A29%3A25

Ekim ayı sebze-meyve/balık listesi

2011-10-04T23:25:00.000-07:00

Ekim de tüketilebilecek sebzeler:
- Kurusoğan, Patates, Pazi, Ispanak, marul, kereviz, havuç, lahana, brokoli, pırasa, mantar, roka, tere
Ekim sonu devreye girecek sebzeler:
- Yer elması, turp, pancar, karnabahar

Ekim başindan tüketilebilecek meyveler:
- Balkabağı, elma, nar, armut, portakal, muz, ceviz, fındik, üzüm, incir, hünnap
Ekim sonu devreye girecek meyveler:
- Mandalina, Greyfurt, kestane

Ekim ayı balıklari:
- Lüfer, Palamut, Levrek, Eşkina, Mİnakop, Barbunya, Tekir, Kefal, Kılıç, İstavrit (ay sonu tam yağlanır)

PORTEKİZ'DE SONBAHAR (Lizbon-Belem-Sintra)-1

2011-10-02T11:36:00.000-07:00

Döneli 20 gun oldu Portekiz semalarindan ülkeye. Yine hala aklim oralarda. Bana "gezgine", "Evliya Çelebi", "leylek havadan inmiyor" gibi yakıştırmalar yapılıyor dostlar tarafından. Gezgin hali bir ruh durumu, işliyor kanına insanın. 15 gün evde kalınca yeni topraklar çekiyor beni, çağiriyor yanına. Eh bu çağrıya cevap vermemek ayıp! Portekiz gezisi asla böyle bir ruh hali ile yapılmadı. 5 yılda bir eşimle yaptığım gezilerin tadı tamağımızda kalır oldu. İşte bir haftalık Portekiz gezimiz de Toskana'dan sonraki sıralamada yerini aldı, ikinciliğe yerleşti.
Eylül fevkalade bir mevsim. Güneş ısıtırken yüzünüzü güneyde Lizbon dolaylarinda, kuzeye çıktıkça serin bir Atlantik meltemi okşar sırtınızı. Gece size hırka giydirecek kadar nem sarmalar vucüdunuzu.

İşte Lizbondayız, Belem'deki anıttan size anlattığım nem kaplamış gündüz vakti şehrin girişini. "25 Nisan Köprüsü" ve arkada görünen karşı kıyıdaki devasa, Rio de Janeiro'dakinin bir repliği olan "Cristo Rey" anıtı.
Lizbon İstanbul'a benzer dediler gitmeden görenler. Hiç de öyle değil, yedi tepe üzerine kurulu, içinden su geçen her şehir İstanbul olacaksa vay halimize! Eski bir Fenike kolonisi , Roma bölgelerinden birinin başkenti Lizbon, 714 yılında Araplarin eline geçer (mağribiler). Bir çok Afrika ve Yeni dünya keşiflerinden nasibini 15. ve 16. yüzyılda layıkıyla alan, denizcilik ve kaşiflerin şehri Lizbon'un bugün eski şaşalı günlerinden geriye ananelere bağli bir ulus ve anıtsal yapılar kalmış.

Praça do Comercio Meydani Portekiz başkentinin en şirin, en büyük meydanı. Önde görünen Kral Jose I abidesi. 1755 depremi, yanginlar ve su basmalarından sonra Lizbon yeniden yapılanmış. Şehrin ortasından geçen Tajo nehrinin Lizbon'un gece görüntüsü şahane.

Yazacak ve anlatacak o kadar konu var ki en iyisi sizi fotograflarla dolaştırayım ülkede...

Şehre iner inmez old town Baixa'da veya Rossio'da Dom Pedro IV meydanındaki kafelerden birine oturun. Portekizin olmassa olmaz balığı Bacalhau ile yapılmış atıştırmalıkları tadin. Üzerine de ününü Belem bölgesindeki pastaneden alan Pastei de Belem'i mutlaka Portekizli esperesso bica ile deneyin.

1902'de Eiffel'in öğrencisi tarafından yapılan Elevator de Santa Justa'ya 5 Euro verip, 15-20 dakika kuyrukta beklemeyi göze alarak 32 metre yukardan şehri seyreyleyin.

Alt kısım Baixa, sırtta görünen mahalle Alfama ve arkamda Lizbon Kalesi Castelo de Sao Jorge.

Geçelim Belem'e. Lizbon içindeki Cais de Sodre istasyonundan trenle 15 dakika sonra Belem'desiniz. Belem'e hareketten önce istasyonun karşisindaki Mercado da Ribeira'ya uğrayın. Tek getirebileceğiniz bu pazardan ya tuzlu bacalhau ya da piripiri (acı kırmızı biber) olabilir. Belem'in merkezdeki Antiga Confeitaria de Belem'de kuyruğa girerek şehirdeki en iyi pateis de nata'yı yapan mekana kendinizi atıyorsunuz,

sonra Mosterio dos Jeranimos manastırını gezip, güzel bir parkın içinden geçerek sahile doğru yürüyüp, Belem denizcilik abidesine çıkıyorsunuz (Padrao dos Descobrimentos). Tüm Lizbon ve dev pusula ayağınızın altında.

Arkada Manastır ve Areoloji Müzesi

Torre de Belem Unesco Dünya Mirası listesinde, 1515 yılında Tajo nehri üzerinde Kral Manuel tarafından yaptırılmış.

Ertesi gün Sintra'ya yola çıkın, şehirden 45 dakika sonra trenle Sintra dağlarının kuzey yamacına kurulu koruluklar ve ormanlar içindeki huzur beldesiniz.

Unesco tarafından listeye alınan eski şehrin her caddesi sokağı antikacılar, sanat galerileri, el işi dükkanları ile dopdolu. Merkezdeki Kraliyet Sarayı (Paço Real) arkamda, iki tuhaf konik kule ise mutfak bacaları sarayın. İçi ise başlıbaşına sanat şahaseri çinilerle, muhteşem ince sanatsal işçiliğe sahip süslemelerle kaplı.

Tırmanmaya yorulmaya değer diğer noktası Sintra'nın Dos Mouros Kalesi. Buradan Ulusal Saray (Pena) ın görüntüsü pek gizemli.

Kendinize "Tulhas" restoranda güzel bir yemek ikram ediyorsunuz. Azitao, Queijo de Ovelha ve Serra de Estrela peynirleri, domuz jambonu, hiç ihtimal vermediğim zeytinler, siz ismarlamadan geliyor herdaim masaya. 6-7 Euro vermem derseniz yemeyin, bana ne! "Hayatımda yediğim en lezzetli karides Sintra'daydı" ibaresini beynime nakşettim Tulhas'da.

Zeytinyağı, şarap, mantardan yapılmış binbir çeşit hediyelik yanısıra Sintra'dan kestane likörü almanızı tavsiye edeceğim.

Gelelim son geceye. Ne yapmadık, ne yapmadık? Bir Fado gecesi yaşamanız gerekli, şart Lizbon'da. Onlarca Fado Restoranı arasında seçim yapmak zor! Neyseki Portekizli arkadaşimiz Louisa ve Ligia bu konudaki önderlerimiz. "Dragau de Alfama" yerel halkın müdavimi olduğu, turistlik olmayan bir mekan. Chiado'dan Tram 28 e binerek ulaşabilirsiniz. Paulo Jorge Pereira ve Ana Carvalho'yu dinleyip, bizim kadar zevk alacağiniza eminim. Yemekleri de diğer Fado kuluplerine fark atacak kalitede.

Biliyorum nerede yediklerin, içtiklerin diyorsunuz. Bir çoğunu Lezzet'in Kasım sayısında okuyacaksınız. Zamanım oldukça bloga yazmaya devam edeceğim, sahne kapanmadı, daha Porto ve Şarap Vadisi, Evora var sırada. İyi okumalar, umarim sizi Portekiz gezisi için heveslendirebilmişimdir:))

BÜYÜKADA SEFASI

2011-08-14T08:16:00.000-07:00

Ağustosdayız, güneş yatmaya başladı, günler kısalmaya. Ada sefası zamanıdır, hafta içi vaktiniz varsa keyfiniz katlanır, adalar daha dingindir. Arkadaşlarımızla bir vesile ile toplaşıp gittik. Deniz havası iştahımızı kabarttı, biz her daim hazırız yemeğe, olsun, Ada'da mi vazgeçeceğiz bu güzel huyumuzdan...Öyleyse buyrun gezelim görelim, tadımlayalım, haydi!

Bayramda güneye, Ege'ye koşacak insanlar son uzun tatil okul öncesi, biz belki yine adada olacağiz, yine kalamar tava, yine dondurulmamış patates kızartma, çoban salata yiyeceğiz ve bira içeceğiz. Ömer Deniz kedilerin peşinde koşmaktan yorulacak, biz onun neşesi ile çocuklaşacağiz, belki??

MİDİLLİ LEZZETLERİ HÜRRİYET SEYAHAT EKİ'NDE...

2011-07-04T00:45:00.000-07:00

http://www.hurriyet.com.tr/seyahat/18166534.asp?gid=56

19 Haziran Pazar kahvaltısında, hem de TaTuTa şerefine, Buğday Derneği için birarada olalim

2011-06-12T09:51:00.000-07:00

AYVALIK YEMEK ŞENLİĞİ

2011-05-23T12:33:00.000-07:00

21-22 Mayıs'da bereketli kent Ayvalıkdaydım.

Ayvalık, bereketli denizi, çeşitli otları ve çok kültürlü yapısı nedeniyle zengin bir mutfağın sahibi. Ayvalık Belediyesi özellikle Ayvalıklılar’ın içinde olduğu bir yemek şenliği planlamış. Amacı Ayvalık ev yemeklerinin gündeme gelmesi, unutulmak üzere olan yemeklerin yeniden sofralarda yer alması.

Nevin Halıcı, Vedat Başaran, Gökçen Adar, Hasan Açanal, Gülhan Kara, Elif Korkmazel, ben, Tangör Tan, Olcay Bingöl Ayvalık yemekleri hakkında Ali Akdamar'ın başkanlığındaki organizasyonda geliştirici, yönlendirici fikirler sunarak strateji oluşturulmasına yardımda bulunmaya çaliştık. Borajet ile Edremit'e uçtuk. Ayvalık Marinanın arkasinda Boğaziçi Otel'de konakladık.

Sonra Cunda'ya gittik, pazarı gezdik, tezgahlar yemyeşildi. Ara sokaklarda dolandık. Slow Food üyeesi "Ayna"da ev limonatası içtik. Sonra Taş Kahvede buluştuk, lokma yedik:)) Cumartesi sabah yeni açılmış veya onarılmış çok buyuk bir kahvaltı salonuna gittik Cunda yolu üzerinde. Ekbir.

Benim pazardan aldiğim yemeniyi pek beğendi arkadaşlar ve Gökçen bey, tekrar pazara gittik, bir sürü yemeni aldılar. Otele döndüğümüzde Ayvalık'ta oturan Boşnak bayanların organiz ettiği ve pişirdiği Boşnak yemeklerini tadımladık, yedik, yedik, yedik...Zelenika, potoplika, soğan dolması, fasulye çorbası, kırmızı biber (kapya) dolması, tatliş, çuhter...Nurcan Suyolcuoğlu Montenegro göçmeni sevecen, sıcacık, dost, yumuşacık bir arkadaş, evet artık benim de arkadaşim Nurcan. Ellerine sağlik tüm emek verenlerin bize evlerindeki kokuları duyumsatan, tattıran tüm ellerin.

Öğleden sonra tekrar Cunda'ya dönerek konuşmaları izledik. Cundali Ayşe hanim bizi guzel evinde şarap içmeye çağirdi, hoppp ekip oraya kaydık, buz gibi beyaz şarabımızı yudumladık.

Asıl ihtişamlı saatler yeni başliyordu. Cumartesi sabahtan itibaren Giritli 60-75 arası yaşlardaki teyzeler bizim için yemek pişirmişti. Onları mutfakta buldum, ne tatlıydılar anlatamam. Nazife, Neriman, Adile teyzeler, Şirin abla ve onları organize eden yegenleri Aliye şahane insanlar. Yorgunlukları yuzlerinden aktığı halde tüm gece bizimleydiler, Ayvalık Belediye Başkanı, Kaymakam, İzmir Devlet Operasından misafir sopranonun seslendirdiği aryalar eşliğinde Girit yemeklerini, lezzetli, el emeği yüklü yemekleri tabak tabak yedik. Ne de özlemişim sanki kızımın Girit göçmeni babaannesinin elinden çıkmış gibiydi hepsi de. Neler yedik? Enginarlı pilav, Girit kabaği, Semizotu salatası, Mizitropides (otlu pide), serotigana (susamlı tatlı), çiğden yaprak sarma, sarmaşıklı iç bakla salatası, yoğurtlu enginar, Girit usulu yoğurtlu oğlak eti. Sevgili emek veren teyzelerimize NAR bir torba dolusu zeytinyaği ve değişik hediyeler verdi, bunları da biz onlara takdim ettik. Burnumun direği sızladı gözlerim yaşardı biz ellerine sarıldıkça onlar yüreğini uzattı misafirperverliklerini kelimelerle ifade etmekte zorlanıyorum. Sıcacık sarıldık birbirimize, hep buluşalim sözü verdik, birbirimizi kaybetmeyelim.

Sabah Belediyenin Çamlikdaki tesislerinde Bld. Bşk da katıldı eşi ile kahvaltıya. Boyoz ve Gevrek guzeldi de, bir de koca bir dilim tam buğday ekmeğini Özgün'ün zeytinyağına bana bana yemeseydim keşke:)) Çorum hamur işleri jürisi ardından Ayvalık lezzetleri bana kilo olarak dönüyor yaz başı! Ayvalık sokak turu, 13 Nisan Caddesi, nohut mayalı ekmek fırını, Dört sene önce koruk suyu içtiğim 135 yıllık kahve de mola. Kahvenin sahibi de güvercinleri artık beslemiyor, pisliği çok oluyor abla dedi! Zamana yeniliyor tüm değerler, Ege'nin sakin köşelerin de bile.

Tarlakuşu Kafe sahibi adaşim Ayfer hanimin davetlisi olarak uğradık kahve molasında dükkanına. Ahmet Yorulmaz'ın son kitabını onlar çıkarıyor. Yani çıkarmaya çalişiyorlar, Ahmet bey'in devamli takipcisi ve sadık bir okuyucusuyumdur. Ayvalık tarihini, yaşamını belgeleyen değerli bir gazeteci. Pek yakında gidip, Ahmet bey ile soyleşi yapmayı istiyorum, istemiyorum, yapacağim, yapmalıyım:))

Yan kapı antikacıydı oraya da uğrandı, herkes bir şey buldu kendine has. Sonra otele döndük, Midilli ve Ada mutfaklarından karışık bir mönü bizi bekliyordu. Gardala, iç pilavlı börek, Ada köftesi, Girit mezesi, kabak çiçeği dolması, lor tatlısı, bir de konu dışı süprizi revani.

Tabii sıra geldi bunca yemeği eritmeye. Armutçuk pazarına yola çıkıldı, elimizde torbalar bir heves , bir heyecan ben de. Acaba Yöro Ahmet'i görebilecek miydim, köylüler ne kadardı, azalmış mıydı? İlk şok, pazar artık mahalle arasında değildi, koskoca yarı kapalı bir alana taşinmişti aynı mahallede. Girişte sağda peynirciler sıra sıraydı. Taze kaşar loru aldım, yanımda Bulgar göçmesi Ayşe hanim eşlik bize.

Tüm pazarı turladım, Girit kabaği peşinde, zar zor 1 kg. bulabildim. Deniz börülcesi, soğan cücüğü (hayatımda ilk defa yaptım) aldım. Bugün pişirdim hepsini. Kendimce, kendi reçetemle ama hep Ayvalıklı kadınları düşünerek, bizi ağırlayan, evini, mutfagını açan hanimları, teyzeleri bir bir gözümün önüne getirdim.

Son durak Patrice'ydi. Adanın arkasında gizli, yolu toz duman ama sakin mi sakin Patrice. Günübirlik dinlenme tesisi "Bıyıklı'nın Yeri" pırıl pırıl. Hakiki Ayvalık tostunu yanında cam bardakta demli çay ile deniz keyfi yapıldı, sohbet Olcay'ın sunumu ile devam etti. Yanımda mayom ve şıpıtıklarım da vardı ama deniz buz gibiydi. Mayomu Elif'e (Korkmazel) verdim, kotumu sıvadım dizime kadar, ayaklarım bayram etti, tüm vücuduma hoş bir serinlik yayıldı Ege'den, etraf kekik kokuyordu ve ben inanılmaz bir tatlı güneş altında yavaşça uzandım sezlonga. "İyi yazlar" dedim içimden, pırıl pırıl yanar dönerken suda balıkların oluşturduğu hareler, tüm insanlara, Egelilere, Akdenizlilere, Adalılara, dostlara, aileme, arkadaşlarıma, çocuklara, söförümüzün oğlu minik Mehmet'e, "İyi Yazlar".

Teşekkurler yol, dava, gönül arkadaşlarım, Olcayım, Tangörüm. Hep beraber nice yollar tepelim. Tepelim ki doslar çoğalsın, fikirler fiizlensin tüm yörelerde, bir bahar esintisiyle ulaşsın sesimiz duymak isteyenlere...

Bizi ağırlayan Ayvalık Belediyesi'ne, sevgili Ali Akdamar ve Sevil Arslan'a, Ayvalıklı Boşnak, Girit, Midilli, Karadağ, Bulgar mübadil ve göçmeni tüm dostlara ve NAR Gurme'ye teşekkurlerimle...

"HİTİTLERDEN GÜNÜMÜZE ÇORUM MUTFAĞI YEMEK YARIŞMASI" NDA 6 KATEGORİDE 252 YEMEK YARIŞTI

2011-05-16T08:33:00.000-07:00

Bu hafta sonu Çorum'da Hititlerden günümüze gelen, ancak unutulmaya yüz tutmuş yöresel yemeklerin yaşatılması amacıyla düzenlenen "Hititlerden Günümüze Çorum Mutfağı Yemek Yarışması"ndaydım. Çorum Valiliği'nce "Lezzetin durağı Çorum sloganıyla" Turizm Otelcilik Meslek Lisesi'nde Cumartesi gunu yapılan yöresel yemek yarışmasında et yemekleri, sebze yemekleri, hamur işleri, tatlılar, çorbalar ve deneysel Hitit yemekleri dalında yaklasık 260 yemek yarıştı.Ayrıca Velipaşa Kadın Kültür ve Sanat Merkezi'nde de Çorum tatlılarının yer aldığı "şekerleme" yarışması düzenlendi.

Çorum mutfağının tanıtımı için güzel bir adım atıldı. Nilhan Aras'ın organize ettiği yarışmada jüri üyeleri olarak o kadar çok lezzetli tabak tadımladık ki, gerçekten seçim de zorlandık.

Her kategorinin birincisine Cumhuriyet altını, ikinciye yarım, üçüncüye ise çeyrek altın, jüri özel ödülüne layık görülenlere de çeyrek altın verildi.

Hitit yürüyüş parkurları da eş zamanlı açıldı. Tarih, doğa, kültür meraklıları için onlarca seçenekten oluşan yollarda baharın içinde, yeşilin tonlarında, taze kokular arasında kilometrelerce yüründü.

Hattilerin ülkesinde bugüne kadar yapılmış en organize etkinlikti bence.

Çorum denilince akla ilk gelen leblebileridir. Bunu 50 yıldır bu mesleği yapan Yaşar Usta'dan dinledim. Ayakkabıcılar Arasta'sından selamlayarak geçtim esnafı, daracık sokakda 1940'lara ışınladım kendimi.

Çorum Müzesi'nde Kalkolitik Çağ'dan günümüze 5000 yıllık bir geçmişi gözlemledim hayranlıkla. Hatti Ülkesi Hititilerin yurdu Çorum'da erzak küplerinden ritonlara, çaydanlıklardan sikkelere, süs eşyalarından çocuk oyuncaklarına, maltızlardan gaga ağizlı testilere kadar yüzlerce esere dokundu deklanşörüm. Güneş Kursu kamaştırdı gözümü. Geyik, boğa heykelcikleri tutuşturdu arkeoloji yıllarımı, anılarımı birer birer...

Son olarak Alacahöyük'de sonlandı gezimiz. Sfensli kapıya omuz vermeyeli 30 yıl olmuş! Nice mezarlar, nice buluntularla zenginleşmiş Müzesi. Artık kazısında beslenme uzmanları, yemek yazarları, antropologlar gibi spesifike konularda derinlenmesine araştırma yapan ekipler çalişiyor. Değişmeyen tek şey mesailer bizden bugüne, sabah 05.00'de kalkıp güneş doğmadan kazıya gidiliyor, akşam 12.00' lere kadar çalişilıyor. Belki artık kumpas çok kullanılmıyor. Teknoloji dostu kazılar hem verilerin çabuk hem de doğru değerlendirilmeleri için yol alıyor hızla. 3000 yıl öncesinden bir duvar parçası üzerine ne de güzel yerleşmişti "Çorum Gitar Kulübü"nün hocası, etrafında onlarca çocuk ve tarih ve yeşil...

Pazara uğramadan dönülür mü Çorum'dan. Köylü pazarı madımak, yemlik, efelek, zivik, ısırgan, tere, dorak, tilkişen, çağla ile yeşermiş. Kızılırmak sazanı, yayını bir tezgahta. Nohut, buğday, Osmancık pirinci, mercimek...Torbalar doldu, taştı araba, nane kokusu ile otele dönmekten daha güzel ne olabilir ki.

Başka, başka ne yaptım? Ulu Camii, Saat Kulesi'ni gezdim. Bir akşam güneş batarken 9. kattaki odamdan şehre dalıp, uzaktaki tepelerden II. Şuppiluliuma'nın kral arabasının sesini duydum. Tozu dumana katarak gidiyordu, acelesi vardı. Belki de Hattuşa ülkesini kırıp geçiren hastalıktan kaçıyordu, belki de ölüme koşuyordu...

Bir yemekçinin resim sergisi

2011-05-10T11:08:00.000-07:00

Bir yemekçiden ressam olur mu? Atölye arkadaşları göl kenarına yaslanmış ormanlar, vazolarda çiçekler, bahar dalları, İstanbul manzaraları yaparken o ne yapar? Aklı tarlalarda, buğdaylarda, harman yerinde, meleyen kuzularda, çiftçi amcadadır. Onunla da yetinmez büyük balıklar boyamak ister, özgürce serpilmiş, olgunlaşmış. "Küçük balık yoksa biz de yokuz" diyen, kıvaminda avlanan, besin kaynağimiz yüce balıklar çizer.
İşte ancak onun eli bunlara varır, gelecek sezona kadar elveda boyalarım, fırçalarım, elveda tablolarım...

Çiya'da kebap üçlemesi/07.05.2011

2011-05-08T03:41:00.000-07:00

Baharın kokusu nihayet Cumartesi sabahı camı açınca doldu ciğerlerime. Sevgili Tangör, Şevket ve Ebru ile sözleşmiştik Çiya'da bahar lezzetlerini kaçırmama adına buluşmaya. Ebru'nun arabası yolda vites kutusundaki problemden kalınca katılamadı kebap sefasına, biz de üzülerek ama heyecanla vardık Kadıköy iskelesine. Keme kebabı günün başdöndürücü haz noktasıydı, hepimizin ilk deneyimi olacaktı.

"Tohumu, kökü ya da çiçeği olmayan keme ancak tecrübeli keme ustaları tarafından toprak altından çıkarılır. Ülkemizde özellikle Şanlıurfa bölgesinde ve Suriye sınırında rastlanan keme, hak ettiği itibarı Gaziantep mutfağında görüyor dersek yeridir. Kemenin boraniden pilavına, yoğurtlusundan kebabına kadar on farklı çeşidini soframıza getiren Gaziantep, bu özel lezzetten haberdar olanları yaklaşık 1,5 ay süresince ağırlıyor. Çünkü keme sayısız fayda içerse de bir ay daha tadabileceğiniz bir lezzet. Saklanıp sonra yenmesi de mümkün değil." diyor bir kaynakda. Şeklen ve tad olarak patates-kereviz karışımı gibi tarif edebileceğim keme iyice temizlendikten sonra özel delecek ile, şişe takılacak sekilde deliniyor. Şişe bir keme ve aynı büyüklükte kebaplık zırh kıyması ile yapılmış köfteler diziliyor. Yanında bulgur pilavı, soğan maydanoz ile servis ediliyor Çiya'da. Beğendim mi kemeyi? Bir daha yemesem aramam, yine de her baharda yaşaması, yaşatılması için yemek isterim.
İkinci tadımımızı Sarmısak kebabı ile taçlandırdık (çok klasik bir kelime oldu ama bu yemeği anlatan en güzel ifade bu bence). Taze dişlenmiş ve bütün sarmısakların arasına ceviz büyüklüğünde köfteler saplanmış, bakır tabağa alınan kebabın üzerine nar ekşisi dökülüp ateş üzerinde terletilerek geldi masamıza. Bahar kaçmadan siz de sarmısak kebabını kaçırmayın arkadaşlar.

Üçüncü tadımımız yeni dünya (malta eriği) kebabı. Yeni dünyalar ortadan ikiye ayrılıp çekirdeği çıkartıldıktan sonra aralarına kuzu kıymasından yapılan köfteler dizilip ateşte pişirilmiş. Şişten tabağa alınıp üzerine közlenmiş domates ile tıkırdatılarak, kebap ekmeği ve maydanoz ile masamıza getirildi.
Musa usta döktürmüştü yine marifetlerini, baharı soluduk Çiya'nın terasında, ışgın şerbeti, bakır ayran kaselerinde arpa suyu içtik. Antakya'nın kıtır kabak tatlısını, künefeyi tadımladık.
Kolumun altındaki" Yemek ve Kültür" dergisinin son sayısında, Musa'nın dediği gibi "eğer bizler yemeklerimizi doğru tanıyıp, doğru tanıtırsak arzu ettiğimiz yemek kimliğine rahatlıkla sahip oluruz. Yoksa bu yozlaşma içinde yolumuzu kaybetmemiz neredeyse kesindir..."
Siz siz olun bir Cumartesi yolunuzu kaybetmeden Kadıköy çarşıdaki Çiya'nın kapısını çalın, ama sakın geç kalmayın!

MSA'da TOHUMDAN SOFRAYA EĞİTİMİ

2011-02-12T09:29:00.000-08:00

4 Subat'ta MSA (Mutfak Sanatları Akademisi) 8-10 yaş grubuna ve 11 Subat 'ta 10-14 yaş grubuna "Tohumdan Sofraya" Mevsiminde sebze-meyve tüketimi eğitimini verdik. Olcay, eğitimi değişik yaş gruplarına göre işledi. 8-10 yaş grubunda 20, 10-14 yaş grubunda ise 28 çocuk eğitim aldı.

Gelecek günlerde ilköğretim okullarında başlayacak eğitimde elele olabilmek umudu ile...

Narenciyeli Pazar Kahvaltısı

2011-01-16T05:14:00.000-08:00

Kış geldi mi? Hala kapıda bekliyor mu yoksa? Yağmur serpeliyor, kasvet bir hava bugün. Dışarı başımı uzatıyorum, evet soğuk. Kış sebzeleri meyveleri kapladı tezgahları çoktandır. Narenciye bol. Portakal, mandalina, hatta limon kadar süksesi olmasa da, masalarımızda yer almasa da sıkca, greyfurtu unutmamak lazim. Çocuklara hatırlatmak, sevdirmek için onu soğuk değil belki sıcak servis edebilirsiniz, ne dersiniz? Greyfurtu ortadan ikiye bölün, kahverengi şekerin içine bir çay kaşığı tarçın ekleyerek her birinin üzerine paylaştırın, fırına dayanıklı kabınıza koyarak fırınlayın. Ilıkken sabah kahvaltınıza eşlikçi olacak güzel bir vitamin kubbesi elde edeceksiniz. Afiyet olsun, çocuklarımıza şifa olsun. İyi Pazarlar...

TOPRAK ANA GÜNÜ ETKİNLİKLERİ SONLANDI -2

2010-12-12T10:16:00.000-08:00

TOPRAK ANA GÜNÜ KUTLAMALARI SONLANDI...

2010-12-12T04:44:00.000-08:00

Mübadele Yemekleri Açık Masa Buluşmasında mönüde 16 çeşit yemek ve tatlı vardı.

Galatasaray Urban Meyhane'de yemekler eşliğinde anılar ve Mübadele hikayelerini paylaştık.

Ekşili Lahana Sarma, Tavalokum, Çoban Helvası

Ekşili Köfte

TOPRAK ANA GÜNÜ 2010 KUTLAMALARI

2010-12-08T06:39:00.000-08:00

Terra Madre Day / Toprak Ana Günü 2010 kapsamında iki adet etkinlik planladık.
Mübadil Yemekleri Gecesi : 10 Aralık gecesi hep beraber birarada olacağimiz masa etrafında Mübadele Mutfağı'ndan ornekleri beraberce paylaşacağimiz bir gece. Masamız açık masa olacak.
Mekan: İstiklal Cad. Kartal Sok No.3 (Urban Cafe karşısı -Galatasaray Lisesi yan sokaği)
Saat: 19.30-22.30
Paylaşım: Mübadil çocukları/torunları yemekleri pişirecek tüm üyelerle beraber yiyeceğiz, mübadil hikayeleri eşliğinde.

Aşçı-Öğrenci Mutfak Atölyesi:

Darüşşafaka Okulları 5. sınıf öğrencileri, 3 aşçımızla birlikte 11 Aralık Cumartesi günü "Tohumdan Sofraya" projemizin paralelinde mevsiminde sebze-meyve kullanarak yemek pişirecekler. Çocuklarla beraber Yaklaşık 85-90 kişi etkinliğe katılacaktır.
Yer: Darüşşafaka Okulları - Maslak
Saat: 14.30-16.00

ANTALYA'DA LEZZETLİ SAĞLIKLI BİR YEMEK KURSU

2010-12-01T02:21:00.000-08:00

Sevgili arkadaşim ve yemek yazarı Tijen Inaltong Antalya'da yaşamakta. Kendi tecrübelerini bu defa bu güzelim güney ilimizden paylaşacak bizlerle. Programı hem hafta içi, hem de çalışanları düşünerek Cumartesi günü olarak düzenlemiş. Kendi adıma bilgilerini Tijen Inaltong'dan dinlemek ve beraberce mutfakta ocak başında sıcacık ortamda tarifleri paylaşmayı çok isterdim. Belki siz benden şanslısınızdır, Antalya'da oturuyorsanız bu kursu kaçırmamanızı tavsiye ederim.
Program ve başvuru için aşagıdaki linki tıklayın ve şahane bir eğitimin içinde bulun kendinizi.
Lezzetleri sağlıklı bilgilerle pekiştireceğimiz nice kurslara...

http://mutfaktazen.blogspot.com/2010/11/antalyada-yemek-kursu.html

VAN'DA SEMPOZYUM

2010-11-24T21:10:00.000-08:00

II.Uluslarası Doğu Anadolu Mutfak Kültürü ve Van Yemekleri Sempozyumu 23-28 Kasım tarihleri arasında Van'da yapılıyor. Ben de "Şekerin kanlı tarihi ve çay ile tatlı evliliği" isimli tebliğim ile katkı verdim.

İYİ BAYRAMLAR

2010-11-15T05:10:00.000-08:00

Sabahın kör karanlığında kaktığım eski bayramları çocukluğumu hatırlamamak mümkün mü. Kurban bayramında koyuncuk, me-cik arife gününden alınır, tüm izzet ikram ona yapılır, sanki bir günde lezzetlenecekmiş gibi suyu, otu eksik edilmezdi. Bahçede yer olmassa alt kattımızdaki sığınağa yerleştirilirdi hayvancık. Evimiz apartmanın giriş katıydı. Bütün gece o zavallıcık me-ler, ben de yatakta dön o tarafa dön bu tarafa uyuyamaz, bir sonraki günü düşündükçe gözyaşlarım pınarlarından fışkırırdı. Ne gecelerdi o geceler, hep babama yalvarsam acaba kesmese bizim koyunumuz olsa diye çoccukluk hayallerine dalar, belki gerçek olur umudu ile sabahlardım. Uykusuzluktan o kadar halsiz kalırdım ki, ben uyandığımda neredeyse babamın namazdan dönüşü yaklaşmiş olurdu. Annem tüm kesim aletlerini, koyunun göz bezini (bembeyaz sakız gibi bir bezdi, hayvanın kesilirken gözü bağlanırdı ve özel olarak bir sene yıkanır gelecek seneye saklanırdı), tepsileri mutfakta hazırlamış,çayı demlemiş güler yüzle karşilar, hergünkünden daha sıkı sarılırdı bana. O da sevmezdi bu kesim tantanasını ama ne yapsın adetler böyle, halimiz vaktimiz elveriyor, farz yerine getirilmeli derdi babam. Kapı çalar ben açardım babamın getirdiği kürt böreğini masaya taşımak için, ama iştah mı kalır insanda. Bilirlerdi ki ben kurban da canim kadar sevdiğim o böreği bile yemek istemem. En can alıcı an benim için kasabımızın gelip zili çaldığı andı. Artık dönüşü olmayan bir süreç başlayordu. Üzeri kınalı koyunumu (babam ben seviyorum diye hep kınalı seçerdi, ben de daha çok bağlanırdım hayvana) bazen camdan son defa görme cesaretini gösterir bazen de geceden o kadar halsiz olurdum ki salona kapatırdım kendimi. Kanapeye kapanır, ağlar, ağlar ağlardım. Ta ki gözlerimin suyu tükeninceye kadar. Bu mudur beni soğutan bayamlardan, bu mudur beni uzaklaştıran ananelerden bilmem. Hep özgür olma peşinde koştum, hep özgürlüğü savunanların yolunu seçtim. Bugün kırlarda sefa içinde dolaşan, misler gibi otlarını geviren koyun, dana ve her ne varsa hepsine merhaba! Gününüz gün, sefanız bol ola. Oralardan hiç ayrılmayın, şehirli olmaya tenezzül bile etmeyin. Siz siz olun küçüçük çobanların elindeki sopanın esiri olun. Onunla dost olun, arkadaş olun. Şehirde görülecek hiç bir sey yok sizin adınıza, zaten arkadaşlarınız da iki güne kalmaz terkeder bu dünyayı. Tüm yeşilliklerin kıymetli varlıkları, çocukluğumun me-cikleri sizi seviyorum.

Iyi bayramlar...

TERRA MADRE 2010 İZLENİMLERİ...

2010-11-13T01:22:00.000-08:00

Yollara düşerken akıllandım artık, yanıma küçük sayılabilecek bir valiz alıyorum. Bu defa işler değişik. İstikamet Torino’ya. Renkten renge konma, deneyimleme, tadım, binbir lezzet arasında bilgi, paylaşım yolcuğu bu. Slow Food; iyi, temiz, adili sorgulayan uluslararası bir hareket. Terra Madre ise, her iki yılda bir Italya’nın Torino kentinde yapılan binlerce değişik ülkeden insanın ve örgütün bir araya geldiği açık bir iletişim, ilişkiler ağı. 21-25 Ekim tarihlerinde dünyanın 160 ülkesinden 7 bine yakın katılımcı ile gerçekleştirilen 2010 yılı toplantısı dördüncü defa yapıldı. Amaç, gıda toplulukları, üreticiler, çiftçiler, zanaatkarlar, akademisyenler, aşçılar, üniversite öğrencileri arasında bir ağ inşa etmek. Slow Food’un başkanı Carlo Petrini binlerce insanı bir araya getirmeyi, sponsor etmeyi başarabilmiş ender liderlerden. Benim de kahramanım. Kahramanımı geç buldum ama kolay kaybetmek istemiyorum. Yok mudur çocukluk çağından itibaren örnek aldığınız bir çizgi karakter, ödüllü bir sporcu, her hafta sonu gönüllü olduğu kurumda gençleri eğiten komşunun büyük evladı? Duyarlılıklar arttıkça kahramanlarınız da çeşitleniyor, yerelden genele zenginleşiyor. 4 bin 500 delege tek kuruş harcamadan misafir ediliyor İtalya Merkez tarafından. Bu oluşuma Piomonte Bölgesi, Torino Belediyesi ve Tarım bakanlığı da destek veriyor. Türkiye’den yaklaşik 30 delege, 30 gözlemci kadrosu, 10 basın mensubu ile bu seneye kadar Terra Madre’ye katılan en kalabalık grup olduk. Iğdır'dan Nazire Abla, Gemlik'ten Arca, İzmir'den Ahmet Uhri, Ankara'dan Aylin Tan, Ayvacık'tan Vural, Tekirdağ'dan İhsan Bey, Karaburun'dan Zuhal hoca, Urla'dan Handan hanim, Gaziantep'ten Filiz, Hemşin'den Abdurrahman, İstanbul'dan sütçü Aysun ve diğer arkadaşlar.... Yağmur Böreği ekibinden gözlemci olarak ben, Olcay, Tangör, Pelin Dumanlı ve Pelin Tan Terra Madredeydik. Delege olarak Fatih Usta ve Arca Atay bizi temsil etti 2010 yılında. Her yıl yeni bir tema üzerinden açılıyor toplantılar. Bu senenin teması: Kaybolan diller ve kültürlerdi. Yaklaşik 200 çocuktan oluşan müzisyenler ve koro hangi ülke konuşma yapacaksa onun dilinde bestelenmiş eserlerle kulakları şenlendirdi. İsveç’den gelen bir Sami, Avustralya yerlisi bir Aborjin, Ethiopya’dan bir Gamo, Rusya'dan bir Kamçatkalı, ve Brezilyadan bir Guarani, kaybolmakta olan anadilleriyle seslendi bizlere. Petrini ise, bilim ve geleneksel bilgi arasında bir diyalog kurulmasından, kültürel mirasa sahip çıkılmasının en önemli hedefimiz olmasından, dünyanın gıda tarafından nasıl değiştirildiğinin de üzerine vurgu yaptı konuşmasında. Yedi-sekiz dilde simultane tercüme yapılarak davetlilere iletildi konuşmalar.

Torino’daki fuar alanı eski Fiat fabrikasının hemen yanında, merkeze 15-20 dakika mesafedeki Lingotto Fiere ve Oval Lingotto fuar ve salonunda yapıldı. “Terra Madre” ve “Salone Del Gusto” etkinliği bir arada gerçekleşti. Terra Madre alanında Torino kenti emekli ve öğrencilerden oluşan toplam 650 gönüllü çalışan vardı. Su, kahve, kulaklık, emanet servisi, danışma, yol gösterme işleri gönüllülerce yapıldı. Bunun yanısıra 300 kadar aile, dünyanın dört bir yanından gelen çiftçi ve üreticileri evlerinde ağırladılar. Kimi arkadaşımız 18. Yüzyıldan kalma bir şatoda kimisi bir çiftçinin mütevazi evinde konakladı. Dil bilmeyen yüzlerce insan ortak duyarlılık, ortak akıl etrafında konuşmadan konuşabildi, projelerini paylaşarak anlaşabildi. Bina girişinde Slow Food, GDO ya hayır, Okul kantinleri,tad-duyu eğitim atölyeleri sıralanmıştı. Proje standlarının ilerisinde 10 adet workshop salonu vardı. Buradaki toplantı konuları biyoçeşitliliğin korunması, kültürel miras,yenilenebilir enerji, eğitim, hem de tüm dünya ülkelerinin bölgesel projelerini paylaştıkları her birine 150-250 kişinin katıldığı ortamlardı. Oturumlar saat 10:00 17:00 arası yapıldı, her salonda günde üç-dört farklı konu izlenebildi. Ben“Tohumdan Sofraya” mevsiminde sebze-meyve tüketimi eğitimi projesine paralel Terra Madre alanındaki “lezzet-tat eğitimi” ve çocukların tat alma duyularını geliştirmeye yönelik beslenme eğitimi konularında ki atölyelere katıldım. Salonun orta bölümündeki renklilik bambaşkaydı. Tam bir Pazar yeri, kimi yerel giysileriyle kimi ülkesini temsil eden bir şapka ile. Şimdiye kadar da bu kadar insan çeşitliliğini birarada göremediğim bir şenlik alanıydı. Etiyopyali, Türkmenistanlı, Çinli, Japon, Ugandalı, Perulu, Gabonlu, Orta Afrika Cumhuriyeti’nden bir delege hepsi getirdikleri tohum, ürün, el işlerini minicik örtüler üzerinde sergiliyor, tanıtıyor, satıyorlardı. Tamamen Afrika yerel bitkilerinden yapılmış Terra Madre 2010 şerefine bir kadın bir erkeğin resmedildiği bir tablo satın aldım.Tablo evimin en yeni misafiri, yerel üretimin alın teri, anısı olarak.

Salone Del Gusto, geçen sefer tamamen ticari fuar alanıyken, bu sene çeşitliliği, üretimi azalmış ürünlerin yani Presidiaların beraber sergilendiği bir alan olarak karşımıza çıktı. Bu seneki karışıklığın gelecekte düzeltilmesini talep edeceğiz. Italya'dan 193, diğer ülkelerden 80 civarı presidia urunu mevcuttu standlarda, bu beni gerçekten duygulandırdı, Türkiye değerleri ve bunları sergileyememek... Gelecek yıllarda bu konu ana gündem maddemiz olacak! Hem sayıca yüksek üretimlerin (endüstriyele yakın) hem de korunması gereken değerler listesindeki ürünlerin bir arada yer aldığı alanı şimdi hayal etmenizi istiyorum. Girişler ücretli olup, bu bölüm halka açıktı. Beş günde % 30’u İtalya dışından gelen 200 bin ziyaretçi ağırladı Fuar alanı. Uluslararası, Italya Bölgeleri presidialarının çeşitliliği sizi kendinizden alıp götürüyor. Kimi Calabria’nın kırmızı biber soslarına, kimi Norveç’in baccalaolu (balık) iştah açıcı kavanozlara, kimi Fransız safranlı sirkelere, Meksika’dan patlamış minik mısır tanesini andıran amarantha, Şili yerel tavukların mavi yumurtalarına, Sicilya limonlu zeytinyağına, İsveç’in pişmiş peynirine, Toskana’nın kurutulmuş bol karabiberli domuz etine, Hollanda Limburg Bölgesi meyve surubuna, Bask Bölgesi Carranzana Cara Negra isimli yerel kara başlı koyunlarından üretilen peynirlere, Madagaskar Ada’sının vanilyalarına, Amerika Minnesota eyaletinden yerlilerin yetiştirdiği antik vahşi pirince, Polonya’nın Tetra Dağları’nda beslenen koyunlardan üretilen tütsülü peynire kadar satırlara sığdıramayacağim yüzlerce ürün, mamul, gıda ve kokular arasında kendinizden geçebilirsiniz. Standlarda açık büfe misali tadım yapmak, eldeki deftere not almak, diğer taraftan da topladığınız onlarca broşüre mukayet olmak pek de kolay olmuyor, sırtınızdaki çantanın ağırlığı giderek artıyor. Tat atölyeleri ücretli ve rezervasyonluydu. Peynirden, ete , biradan, şaraba uzmanlar tarafından bilgilendirildi katılımcılar. Genel üreticiler arasında akıl almaz peynirler, salamlar, kurutulmuş etler, zeytinyağı, sirkeler, çaylar, bira markaları, bal, reçel, ekmek, makarna, çikolata çeşitlerini sayabilirim.

Terra Madre büyük bir seyahat, sizi donatan kucaklayan. Gıdamıza, kültürel mirasımıza, bilgi dağarcığımıza,biyoçeşitliliğe sahip çıkarak, gelecek nesillere el vermek bizim işimiz. 20.yüzyılın hatalarını omuzlarımızda taşıyarak daha ne kadar gezegenin bizi koruyacağına emin olabiliriz ki? Kimyasal bombardımanı ile toprakları kısırlaştıran, yer altı sularını, denizleri kirleten, genetiğinle oynayarak gıdayı tekelleştiren ve tektipleştiren, tohum hakkımızı elimizden alan yine biz yani insanoğlunun kendisi değil mi? Kaybolmaya başlayan diller ona bağlı kültürü de ortadan kaldırır. Doğayı koruyamayan, insanlığa hizmet etmeyen bir sistem hep tüketmekten hep kaybetmekten öteye götüremez bizleri. Yerel üretimi, üreteni koruyan, ekonomisini destekleyerek çözüm yaratan, genele hizmete açık sistemleri desteklemekten başka çıkar yol yok. Terra Madre toplantıları da bu başlıkları sorgulayarak, dünyanın yaşanası bir yer olması adına çalışıyor, kaybedilenlerin telafisinin kolay olmadığını biliyor. Bunun içinde insandan yola çıkarak tüm birbiri ile ilgili bireyleri veya grupları geniş bir ağ kurarak ortak dil konuşmaya, paylaşmaya çağırıyor. Kültürel mirasımız tümüyle elden gitmeden yapacak çok işimiz var, zamanı yakalayalım, projelere destek olarak elimizi az da olsa bir yerinden taşın altına sokarak gelenekseli korumaya, yeni nesille bütünleşmesine yardımcı olalım. Afrika 1000 adet Terra Madre bahçesi yapabiliyorsa, Türkiye elindeki değerli ama yok olmaya az kalmış ürünleri ile yer almalı 2012 Terra Madre’sinde, taahhüt etmeliyiz koruyacağımıza, kollayacağımıza Anadolu gıda çeşitliliğini. Benim valizim yetmedi dönüşte broşür ve kitapları taşımaya. Olcay büyük bavul getirmese mahvolmuştum. Bilgi, deneyim, paylaşılmayınca ne değeri var? Üretime katkı veren her birey geleceğe tohum atar. Ben, Elimdeki tohumların hiç bitmemesini diliyorum.

Yazımın bir bölümü LEZZET Dergisi YAĞMUR BÖREĞİ köşesinde Aralık ayında da yayınlanacaktır.

BAŞKA BİR ROMA İÇİN

2010-11-13T00:58:00.000-08:00

Arkadaşlar Terra Madre 2010 hepimiz için ayrı ayrı deneyimler, ilişkiler sağladı bu bir gerçek.
Pelin Tan, Torino öncesi katıldığı Roma'daki etkinliği, Carlo Petrini konuşmasına gönderme yaparak kaleme almış.
Okumanızı tavsiye ederim.
Teşekkurler Pelinciğim:))

http://birdirbir.org/x/vagon/sehir-hatlari/

TERRA MADRE DAY 2010 YAKLAŞIYOR...

2010-11-01T06:21:00.000-07:00

Terra Madre Day 2009'u böyle kutlamıştık. Çekül'ün Emirgan'daki Şerifler Yalısında. Çocuklarla ve Yağmur Böreği ekibi olarak beraberce yemek yaptık, gıda üzerinden oyunlar oynadık.
Terra Madre Day'i 2010, 10 Aralık Cuma günü kutlayacağiz. Aklımızda güzel fikirler var, program netleşince paylaşarak yardım isteyeceğim siz sevgili üyelerimizden.

Ayfer Yavi

TOHUMDAN SOFRAYA EĞİTİMİ ÇEKÜL ŞERİFLER YALISI'NDA....

2010-11-01T05:37:00.000-07:00

SLOW FOOD TAT ve DUYU EĞİTİMİ

2010-10-31T22:55:00.000-07:00

Slow Food, tat eğitimine farklı ve yenilikçi bir yaklaşım getiriyor: Duyuları yeniden uyandırmak, duyuları eğitmek ve gıdayı tüm yönleriyle anlamak.

Sürekli tekrar eden ve her zaman aynı tada sahip olan endüstriyel ürünler, yüksek oranda şekerin, tuzun ve yapay tatlandırıcıların da kullanımıyla tat duyularında hassasiyetin azalmasına sebep oluyor. Bu ürünlerin kullanımındaki sıklık, sebze ve meyve gibi doğal yiyeceklerin tatlarındaki çeşitliliği ve inceliği farketmemizi engelliyor ve hatta takdir edemez hale geliyoruz.

Tat ve duyu eğitimi, insanların günlük yiyecek seçimlerinin ve bu konudaki sorumluluklarının farkında olmalarını sağlıyor. Bunlar sayesinde insanlar, iyi, temiz ve adil gıdayı seçerek gerçek değişimin bir parçası olabiliyorlar.
Bu tür eğitimlerde Slow Food bir ilk değil. Dünyanın bir çok yerinde birbirine çok benzeyen tat eğitimleri verilmekte. Slow Food'un eğitimlerinin diğerlerinden farklı olmasının sebebi tat almanın sadece fiziksel duyu organlarımızla olamayacağını iddia etmesi. Yiyeceğin; keyfin, kültürün ve birlikteliğin bir parçası olduğunu söyleyerek yemek yeme halinin değerleri, tutumları ve duyguları etkilediğini ortaya koyması onu diğerlerinden ayırıyor.
Slow Food öğrenmeyi, karşılıklılık içeren bir süreç olarak görür. Bir grup insan gıda ile ilgili bir eğitimsel etkinlik veya program çevresinde biraraya gelirse, bu müşterek topluluğun, kendiliğinden bir cemiyet oluşturacağına inanır. Slow Food'un öğrenme konusunda bir araya gelmiş bu cemiyetler, sıradan tüketicilerin zihniyetinin ve gıdayla ilişkilerinin değiştirilmesi yoluyla, gerçek ve gereksinim duyulan bir “kültürel devrim”i gıda yoluyla gerçekleştirmeye çalışırlar.
Slow Food Ne Yapar?

Slow Food, çocuklardan, öğretmenlere, üyelerinden, etkinliklere katılan bireylere kadar herkes için ve her düzeyde eğitim programları düzenler. Bu etkinlikler yerel düzeydeki Slow Food Birlikleri tarafından düzenlenir.
Slow Food Türkiye Yağmur Böreği Birliği, İstanbul'da 2010 yılı içinde iki devlet okulunda “Tohumdan Sofraya” Mevsiminde Meyve Sebze Tüketimi Eğitimi adı altında tamamen gönüllülük prensibiyle sınıf içi teorik eğitimler, sınıf dışı duyu ve tat atölyesi ile yemek atölyeleri gerçekleştirerek 6-11 yaş grubundaki 600 öğrenciye ulaştı.
Bu eğitimler sadece çocuklarla sınırlı kalmadı. Eğitimlerin verildiği okullarda öğretmenlerle yapılan toplantılar yoluyla öğretmenlerin farklı derslerde mevsiminde yetişen gıda ürünlerini kullanarak gerçekleştirebilecekleri etkinlikler örneklendi ve müfredat içinde kullanımı ile ilgili bilgilendirme yapıldı.
Çalışma sürdürülen okullarda aileler için hazırlanan bir kılavuz kitapçık eşliğinde toplantılar düzenlenerek, çocukların beslenme alışkanlıklarını gözden geçirme, etiket okuma, sağlıklı beslenme için ipuçları konularında ebeveynlerle bir araya gelindi.
2010-2011 ders yılı sonbahar-kış döneminde de çalışmalar farklı okullarda sürdürülecek. Bu dönemde yapılmış çalışmalara bir de okul bahçesi eklenecek. Çocukların, elleri toprakta, ekerek ve bitkilerin büyümesini gözlemleyerek yapacakları çalışmalar eğitimin daha da bir bütünlük kazanmasını sağlayacak. Umud ediyoruz ki çalışma yapılan tüm okullarda bahçeler kuralım, bahçeleri olmayan okullarımızda yaratıcı çözümlerle çocuklarımızı doğanın döngüsünü izlemekten mahrum bırakmayacak çalışmalar yürütelim.
Hep birlikte, elele!

Olcay Bingöl

Eğitimci

Tohumdan Sofraya

Tohumdan Sofraya

2009-12-12T12:20:00.000-08:00

Tohumdan Sofraya, çocukların evlerinde ve dışarıda, yiyecekle ilişkili bulundukları her yerde daha fazla sebze ve meyve tüketmelerini sağlamaya odaklanmış bir eğitim ve çalışma programı. Çocukların şu anda ne yedikleri ve sağlıklı bir beslenme için ne yemeleri gerektiği ile ilgili düşünmeye yönlendirildikleri, sonunda da kendi beslenme tarzlarını geliştirmelerinin istendiği bir eğitim programı.

Okul öncesi ve ilköğretim çağı çocuklarına yönelik hazırladığımız bu program, tüm yaş gruplarında, anne babaları da programa dahil ederek ilerliyor. Farklı oyunlarla ve görsel anlatımlarla zenginleştirilen programın, bu yönüyle hem çocuklar hem de ebeveynleri için, bilgilendirici ve ufuk açıçı olduğu kadar eğlenceli ve kalıcı olacağını düşünüyoruz.

Tohumdan Sofraya - Mevsiminde Sebze ve Meyve Tüketimi Eğitimini, bu öğretim yılında, İstanbul'da duyarlılıklarını bildiğimiz iki anaokulunda; Tarabya Atölye Çocukevi ve Kızıltoprak Küçük Ağaç Anaokulu 'nda ve üç ilköğretim okulunda uygulayacağız. Geçtiğimiz ay velilerle ve çocuklarla bir tanışma etkinliği düzenleyerek anaokullarındaki programımıza başladık. Şubat ayından itibaren bu okullarda oyun temelli eğitici atölyelerimiz ve bahçe çalışmalarımız başlayacak.

İlköğretim okullarıyla ilgili programımızı ise ÇEKÜL Vakfı ile işbirliği yaparak uyguluyoruz. İlk uygulamamız Emirgan İlköğretim Okulu'nda. Bu okulda 1, 2, 3, 4 ve 5. sınıfların tümüne vereceğimiz, hafta içi ders saatleri içerisinde teorik bilgilendirme, hafta sonu tadım ve duyu atölyesini kapsayan Tohumdan Sofraya Eğitimi, 10 Aralık'ta Terra Madre Etkinliği ile başladı. Hem üyelerimizin hem de ÇEKÜL gönüllülerinin katılımıyla sürdüreceğimiz bu ilk eğitimimizi, sömestr tatilinden önce velilerin de katılacağı bir şenlikle sonlandırıp, diğer okullarda devam edeceğiz.

tp://www.ntvmsnbc.com/id/25030215/

http://www.cekulvakfi.org.tr/icerik/haberDetay.asp?ID=843

http://www.mutfaktazen.blogspot.com/

http://www.haberhurriyeti.com/HaberDetay/12185-tohumdan-sofraya.aspx

http://www.egazetehaber.com/mevsiminde-sebze-meyve-tuketimi-egitimi-haber,4517.html

http://www.slowfood.com/terramadreday/pagine/eng/dettaglio_mappa.lasso?-id_evento=951

Sonbaharda Bodrum pazarları

2009-12-12T11:53:00.000-08:00

Haftanın yedi günü, yedi renk bir arada, yarımadanın pazarlarında. El dokumasından, keçiboynuzuna, ısırganlı gözlemeden, hardal otuna sonbaharın tüm lezzetleri Bodrum’da.

Üzerinizde gri bulutların dolaştığını ve teninizde serin rüzgarı hissettiğiniz anda kendinizi güneye götürün. Ilıman limanlarda, neşeli, rengarenk pazarlarda dolaşarak karşılayın sonbaharı. Bodrum merkezdeyseniz Otobüs Garajı’nın hemen arkasında, Tansaş’in önündeki kapalı alanda 20 yıldır Salı günleri kurulagelen kumaş pazarını kaçırmayın. Aynı alanda Perşembe 15.00’den itibaren Cuma akşama kadar gezebileceğiniz Cuma Pazarı ise sebzesi, meyvesi, otları, baharatı ve taze ürünleriyle yarımadanın en büyük pazarı. 350 esnafın ve 50 köylünün tezgah açtığı yaklaşık 5 dönüm arazi üzerine yayılmış pazarda ziyaretçi sayısı da mevsimine göre değişiyor. Yazın bu sayı 3 binlere ulaşıyor. Salı Pazarında el dokuması Milas kumaşları ile yapılmış örtü ve perdeler, renk renk çizgili peştamallar pazarın gözdeleri arasında. Göz boncuğu, takılar, süs eşyaları, halılar, yemeniler, züccaciye, hazır giyim, hediyelik yöreye özgü ne varsa bu pazarlarda satılmakta. Otogarın hemen yanındaki merdivenlerden tırmanınca Dereköy, Ortakent, Yalıkavak, Yakaköy, Mumcular ve Milas köylerinden gelen güleryüzlü teyzeler, çakır gözlü analar karşılayacak sizi. Ne güzeldir kadınların üretimini sergilediği tezgahlar. Merdiven başında solda Hasibe teyzenin tezgahından otlu bazlamalardan mutlaka alın. Karası, akı ile incirin kurusu bol köylü tezgahlarında. Medine Hatun Yalıkavak’tan geliyor her Cuma. İçi susamlı, bademli taş fırında çifte kurutulmuş “kavruk incir” mevsimin baştacı bence. Susam ve badem taş fırında kurutulup, incirlerin içine dolduruluyor ve tekrar taş fırına veriliyor. Enerji kaynağı incir, yorgunluk giderici badem, besleyici susam ile birleşince damaklar bayram ediyor. Benden söylemesi dostlara birer paket alınmalı. Kilosu 10 Ytl. Hemen yanında Elif Ana pazarın en yaşlı kadınlarından. Isırganlı, ıspanaklı gözlemesi 1,5 Ytl, “Amaan be kızım al bare iki dane!” deyince kıramadım. Eve gelince ısıtıp çayıma katık yaptım, kokusu sardı evi gözlemenin, kiloları hiç dert etmeden yedim. Pazar demek damağa lezzet, göze nefaset demek değil midir? Yöre kadınının tezgahları da tıpkı kendi gönülleri gibi zengin. Sade, otlu bazlamalar, gözlemeler, kol börekleri, erişteler, domatesli kışlık tarhana, kavanozlarda koyu kırmızı salçalar, paket paket kırmızı toz biberler, yanında lor peyniri. Hatice abla tereyağını çarkıfelek motifiyle süslenmiş. Çarkıfelek o kadar özenle işlenmiş ki sanki MÖ 3. bindeki toprak mühürden fırlamış gibi. Baklagiller dizi dizi. Nohut, kuru börülce, mercimek, bakla, bulgur, buğday, pirinç. Kocaman çuvallarda peksimetlere imrenince ikram ettiler, ısırdım ama beceremedim kırmayı. Püf noktası varmış kıtırları yemenin. “Ekmek fırınlanır önce, sofraya ıslatılıp getirilir, yumuşayan ekmek tazeyi aratmaz, mideyi rahatlatır” dedi Medine. Zeytinin kırması, salamura, şişelere basılmış, tazesi yeşil yeşil, kovalarda, kilosu 2,5 Ytl. Sebzeler, meyveler, otlar renk katıyor uzun tahta tezgahlara. Gece ya da sabahın en erken saatinde topladıkları otu, meyveyi, sebzeyi Bodrum’a getirmişler bahçelerinden. Kabak çiçeği iri iri. Nasıl narin, nasıl sapsarı bakıyor insana. Alır almaz yapmalısınız dolmasını yoksa doldurmada zorlanabilirsiniz. İçine koymak için bolca yeşillik de alın. Taze soğan, nane, maydanoz, dereotu… Yok kızartmasını yapacaksanız ertesi günü geçirmeyin derim yine de. Biberler incesi, kalını, yeşili, kırmızısı, acısı, tatlısı ile aklınızı karıştıracak. Domates, biber, patlıcan alamasanız lütfen saplarından koklayın, tazecik bahçe sebzelerinin kokusunu içinize çekin. Büyük şehirlerin hal ürünlerinde veya market raflarında bulamayacağınız bir koku bu. Cin tonikte kullanılan Bodrum mandalinasının eskisi kadar alıcısı kalmamış, dert yanıyor esnaf. Kereviz, pırasa, semizotu, hardal otu, turp otu, acur, kelek, salatalık yan yana. Salamura yapraklar basılmıs plastik bidonlara. Nar, elma, limon; moru, sarısı, Manisa’nın çekirdeksiz sultaniyesi, Razakı üzüm, bu sene çok bol. Dikenli kırmızımtrak Frenk inciri (Mısır inciri) bol C vitaminli. Tahta kasalara dizilmiş, soydurup, tadına bakın. Deniz börülcesi seviyorsanız alıp haşlayabilirsiniz. Salatası artık büyük şehirlerin mönülerinde de ilk sıralarda yer alıyor. Süt mısır, badem, ceviz, torbası 2 Ytl’dan keçiboynuzu enerji deposu. Fosfor ve kalsiyumca zengin keçiboynuzu ununu kek, ekmek yapımında kullanabilirsiniz. Köylü pazarının sonunda ördek, keklik yavruları ve civcivler kutularda… O kadar sevimliler ki! Kapalı alana geçtiğinizde sağda peynirciler, zeytinciler bölümü var. Diğer alanlar tümüyle sebze ve meyve satan esnafa ait. Harnup (keçiboynuzu), üzüm pekmezi, bal, badem ve cevizin eşlikcisi olamaz mı? Büyük alanı kaplayan baharatçılar turistlerin gözbebeği. Elma çayı, adaçayı, dağ kekiği, karabaş otu, kantaron demetleri... Tüm sebzelerin kurutulmuşunu bulabilirsiniz. Aydınlı Erkan köşede balkabaklarını dizmiş, kokusu buram buram almadan geçmek imkansız. Otları tükenmeden almak için öğlene kalmadan uğrayın Bodrum Cuma Pazarı’na. Pazar tertemiz, ürünler etiketli. Eliniz kolunuz dolu ayrılmasınız da, pazarda ikram edilen bir bıçak kesimi peynirin tadını, domatesin kokusunu unutamayacaksınız kolay kolay.

Yarımadanın pazarlarında 7 gün tezgah açık, yolunuz hangisine denk gelirse uğramadan geçmeyin. Pazartesi Bodrum-Kumbahçe, Türkbükü; Salı Gölköy; Çarşamba Ortakent, Gümüşlük, Gündoğan; Perşembe Yalıkavak; Cuma Konacık, Bitez; Cumartesi Turgutreis; Pazar Gümbet ve Mumcular’dan alışveriş yapabilirsiniz. Yalıkavak pazarında limon, portakal, mandalina, ceviz, badem, sarımsak, keçi peyniri ile tek tek doldurulmuş dolgulu zeytininizi Nursen Orman’dan alabilirsiniz. Bodrum Yarımadası’nda reçel deyince akla Aynur Hanım geliyor. 13 yıl önce 2 kızıyla aile bütçesine katkı için reçel yapmaya başlamış. Bugün seçkin oteller onun ürünlerini sunuyor müşterilerine. Yılda ortalama 20 bin kavanoz reçel satıyor. Turgutreis’de, Yalıkavak, Türkbükü pazarında bulabilirsiniz Aynur Hanım Reçelleri’ni. Bodrum mandalinası ve içi bademli greyfurt reçelini mutlaka deneyin.

Bu yazı Lezzet Dergisi'nin Ekim 2008 sayısında yayınlanmıştır.

Dört sonbahar pazarı

2009-12-12T11:49:00.000-08:00

Hangi kadın semt pazarlarını sevmez, hayatında bir kere bile pazara uğramayan kadın çok azdır. İTO’nun 2004’te İstanbul semt pazarlarında yaptığı ankete göre, pazara giden her 10 kişiden 8’i kadın. Çoğunluk ucuzluktan çok, taze ürün için pazarı tercih ediyor. Ne tesadüf ki yerel ürün satanların yüzde 80-85’i kadın. Hatta Anadolu’da çoğu pazar ismini buradan almış: Konya Kadınlar Pazarı, Bartın Garılar Pazarı, Bolu Kadınlar Pazarı, Tire Kadınlar Pazarı.

Hepsinin bir hikayesi var. Kadınların girişimci ruhu, çalışkanlığı bizi binbir lezzetle, taptaze ürünlerle tanıştırıyor. Özellikle Ege ve Akdeniz’de kurulan pazarlar yaz aylarında, tatil köyleri ve beş yıldızlı otellerden düzenlenen özel turlar sayesinde turistlerin de gözde mekanlarına dönüşüyor. Kış aylarında çevre illerden turlarla ilçe ekonomisine önemli katkılar sağlıyor.

MİLAS PAZARI

Renk panayırı

52 yıldır kurulan Salı Pazarı, merkez sokaklardan, kenar mahallelere doğru uzanan, rengarenk bir panayıra dönüştürüyor Milas’ı. Ege’nin en büyük kent pazarlarından biri. Kadınlar bahçede yetiştirdiği sebzeleri, evlerinde yaptıkları yoğurdu, peyniri, tarhanayı yerel kıyafetleriyle satıyor. Taze sebze, meyvelerin yanı sıra çam kokulu balları, zeytinin her çeşidini, incecik işlenmiş yerel dokumaları bulmak mümkün. Milas Belediyesi’nden İbrahim Mat ve Uzay Kocabaş’tan öğrendiğime göre, 1700 esnaf tezgah açıyor, ziyaretçiler 10 bini buluyor. Yazın turist otobüslerinin sayısı 15’e ulaşıyor.

Milas’ta alışveriş heyecanı, pazartesi günü Asfalt Pazarı’yla (Köylü Pazarı) başlıyor. Yaklaşık 40 köyden gıda ürünleri getirilen pazar, ertesi gün tekstil ve diğer ürünleri satanlarla genişliyor. Asfalt Pazarı, yerel otlara meraklılar için cennet: Turpotu, hardalotu, dalan-ısırgan, palandız otu, semizotu, pazı, stifno (bambul, giritotu), roka, filiz (cibez), kabak çiçeği, ebegümeci, börülce... Bu yıl esnafın yüzü biraz asık. Kuraklık verimi azaltmış. Yine de tezgahlarda, havuç, biber, bebek büyüklüğünde lahanalar, marullarla oluşan renk cümbüşü kaybolmamış.

Kadınlar kese yoğurtlarını diktikleri rengarenk pazen keselerde satıyor. Yöre halkının çiçek sevgisini tezgahlarını süsledikleri bahçe çiçeklerinden görebilirsiniz. Yaşlı bir kadın çiçeklerine ilgi gösterince, bir mani söylüyor: "Garanfilim dört çatal / Dördü de mavi aça / Hakgaten aşık gızla / Bohçasını alır da gaça." Bölgenin botanik zenginliği pazar tezgahlarına yansıyor. Her köşede, sumak, kekik, adaçayı, karabaş otu, kurutulmuş bergamut, soğuk algınlığına iyi gelen filiskin, Melengeç-çitlenbiği satılıyor. Mineç bitkisini kadınlar ağdada kullanıyormuş. Kızıl çamın reçinesinin kaynatılmasıyla elde edilen sakız, pazarın gözde ürünlerinden. Günlük ağacının gövde kabuklarından yapılan tütsüyle mis gibi kokuyor sokaklar. Tezgahlarda kış erzakları dikkati çekiyor: Kuru bakla, Çamovası’nın minicik nohutları, susam, tarhanaya özel kokusunu veren 30 santimlik yabani çalı (tarhana otu), paketlenmiş tarhanalık göce, al rengi salçalar. Cin tonikte kullanılan Bodrum mandalinasının eskisi kadar alıcısı kalmamış. Zaten narenciye üreticisi ürünün dalda kalmasından şikayetçi.

Rengarenk basmaları satanlar birkaç yabancı dili satış yapacak kadar öğrenmiş. Çekçekçiler yorulanların torbalarını taşıyor. Kapalı pazar alanı ise zeytin, peynirciler, manavlar ve balıkçıların mekanı.

KASTAMONU PAZARI

Lezzet avcılarının mekanı

Kasımpaşa’daki Kastamonu Pazarı, İstanbul’da damak tadına düşkünlerin, restoran ve otel işletmecilerinin, Kastamonu lezzetlerine düşkün olanların uğrak yeri. Pazar sabahı erken saatlerde kuruluyor. E-5 Karayolu’ndan, Kasımpaşa yönüne giriyorsunuz. Varan terminalinin önünden geçip Shell benzin istasyonunun sağındaki tek yön yola sapıyorsunuz. 50 metre kadar ileride. 30 yıldır kurulduğu söylenen pazarın çoğu esnafı İnebolu’dan. Pazardan en taze, en ilginç ürünleri almak isteyenler hava aydınlanmadan geliyor. 7.30’da ortalık kalabalıklaşıyor. Sonbaharda tezgahların en değerli ürünlerinden biri Kastamonu’nun "beyaz altın" olarak anılan sarmısağı, cevizi. Ekmek meraklılarının başını döndürecek çeşitler satılıyor burada: Esmer buğday, çavdar, kepekli ekmekler, sade veya pırasalı mısır ekmekleri. Ekmeği, meşe ve karalahana yaprağı üzerinde, taş ocaklarda pişiriyorlar. Kepekli buğdaydan yapılan, erişte, gözleme, yufka ve keteler iştah kabartıcı.

Bu mevsimde pazarın tezgahları envai çeşit mantarla doluyor: Somon rengi "Kanlıca," fındıklıklarda yetişen fındık mantarı, Enişte (civciv bacağı, kadın budu) mantarı, kurt kulağı, sığırdili, beyaz gürgen mantarı. Diğerlerinden iki kat pahalı "yumurta mantarı"nı torbama koyarken, tezgaha bir kadın yaklaşıyor. Kasanın sonunu torbamda görünce, çok üzülüyor. İlk kez deneyeceğimi öğrenince tarifini veriyor: "Tereyağını eritip, soğanı kavuracaksın. Mantarları irice doğrayıp, kekik, biber ve istersen domatesi ilave edeceksin. Kendi suyunda pişecek, etten lezzetli olur." Kastamonulular mantarı börekte kullanıyor, közde pişiriyor, haşlamasını, mıhlamasını, turşusunu yapıyor. Turşusunu pazarda bulmanız mümkün. Otlara, yerel peynirlere meraklı olanlar için de bereketli bir mekan Kastamonu Pazarı. Körpe pazı, ebegümeci, ıspanaklar tezgahlarda. Peynirciler süzme yoğurt, salça, acı-tatlı domates ve biber salçaları da satıyor.

Kastamonu’nun tarhanasına özel tadını veren, "kiren" denilen kızılcık. Olgun kızılcıklar unla hamur yapılıp kurutuluyor, bol bol sarmısak katılıyor. Domates, pancar, yoğurt ve sütle yapılan tarhanalar da pazarda bulunabiliyor. Tarhanayı kendiniz yapacaksanız, boydalı ve yabani dereotunu buradan alabilirsiniz. Kastamonu kestanesi Bursa’nınki kadar büyük olmasa da, çok lezzetli. Yörede kestanenin çorbası bile yapılıyor. Pazarda da her çeşidi bulunuyor. Reçel yapmayı seviyorsanız, erik, incir, balkabağı, taze ceviz, üvez, kuşburnu alabilirsiniz. Hazır reçel için Hacı Amca’yı bulabilir, kocaman bakır kazandaki kuşburnu marmelatını tadarak alabilirsiniz. Pestil, bal da satıyor. Bölgenin armut ve elma karışımından yapılan pestili meşhur. Meyveler tahta tokmaklarla dövülüp, kazanda bir gün bekletildikten sonra sıkılıyor. Suyu maharetli ellerde kaynatılıp lezzetli pestiller elde ediliyor. Bir zamanlar padişahlara yapıldığı için "saray helvası" da denen Kastamonu’nun ünlü "çekme helvası"nı da pazarda bulabilirsiniz.

TİRE PAZARI

Alışveriş, el sanatları ve tarih içiçe

Tire Pazarı, ilçeye yerli, yabancı yaklaşık 8 bin kişiyi çekiyor. Paket tur programlarına dahil edilecek kadar turistik. 3.5 kilometrekarelik alana yayılıyor. Pazar, 08.00’de belediye hoparlörlerinden okunan özel duayla açılıyor. Yaklaşık 1700 esnaf tezgah kuruyor her hafta. Çoğu çevredeki köylerden geliyor. Yetiştirdikleri sebze, meyve, topladıkları otları, çiçekleri, ürettikleri peynir, çökelek ve yağları satıyorlar. Sonbaharda azımsanamayacak sayıda ot çıkıyor tezgahlara: Ebegümeci, ısırgan, kuzu kulağı, radika, turpotu, pazı, tere, ıspanak, nane, marul, kabak çiçeği. Birbiriyle karıştırılıp, kavurma yapılabilecek otlar bunlar. Tarifi satıcılardan da almak mümkün. Kızartmalık mor bamyalar, kışlık barbunya, dev yapraklı kırmızı pancar, börülce, onlarca çeşit biber, turşuluk salatalık, kelek tezgahları renklendiriyor. Bu mevsimin özel lezzetleri arasında, yerel üzümler, iri kestaneler, Trabzon hurması, tüylü ayvalar, cevizler yer alıyor. Narlar ipe dizili satılıyor. Tezgahta Güney Amerika - Peru kökenli pepino bile var. Şeker hastalığına iyi geldiği söyleniyor.

El yapımı saf sabunlar, şişelenmiş zeytinyağı, tarhana otu, karadut pekmezi, koruk ekşisi, salça, satan tezgahların arasında nadir rastlanan bir ürün dikkatimi çekiyor: "Üzüm köftesi" Poşusunu efeler gibi başına saran Cemil tarifini veriyor: "Üzümü sıkıp un ve irmikle pişiririz, tepsilere döküp soğunca baklava şeklinde keseriz." Tire köftesine rakip olacak kadar lezzetli. Kurutulmuş çekirdekli "kar üzüm," kuru incirlerle aynı tezgahta. Ballar el arabalarında, kimi petek kimi süzme. Arıcı Hikmet’te çeşit bol. Otlu gözleme satıyor köşe başında bembeyaz önlüğü ve yemenisiyle bir Tireli kadın. İğne oyalı örtüler, danteller, kanaviçe, yemeni arıyorsanız, Ali Efe Han yakınındaki "Kadınlar Pazarı"na uğrayabilirsiniz. Şanslıysanız 80-90 yıllık efe başlığına takılan iğne oyalı nefis bir çevre sahibi olabilirsiniz. Pazarda alışverişi bitirdikten sonra Tahtakale meydanı, Yeni Han, Bakır Han, Arasta, Ali Efe Han, Ulu camii, Paşa Camii rotasında yürümenizi öneririm. Kentin kültürel dokusunun zenginliğine tanık olacaksınız.

AYVALIK PAZARI

Körfezin en büyüğü, zeytinin başkenti

Zeytinlikleri, denizi, yemekleri, mimarisi, mübadele hikayeleri, kedisi, delisiyle ayrılmak istemeyeceğiniz harika bir liman kasabası Ayvalık. 30 yıldır perşembe günleri ilçe merkezinde kurulan pazara çevre kentlerden, hatta Midilli Adası’ndan bile müşteri geliyor. Bu sayede satıcıları Rumca da konuşuyor. Dört bin metrekare alana yayılan pazarda 700 esnaf tezgah açıyor. Pazar üç bölümden oluşuyor. Cumhuriyet Meydanı’nın arkasındaki sokaklara yayılmış giyecek, mefruşat, hediyelik eşya ve baharat yoğunluklu bölüm, turistiklerin uğrak yeri. Kudret narının tazesini, zeytinyağında hazırlanmışı, harnup, üzüm pekmezi, nar ekşisi, arısütü, taze yaprak, yeni mahsul incir kurusu bu bölümde bulunuyor.

Pazarın Vehbi Bey Mahallesi’ndeki küçük meydana kurulan bölümüne ise Burhaniye ve Edremit’in köylerinden, yaylalarından ürünler getiriliyor. Yörük kadınlar dolmalık fıstığın álásını burada satıyor. Tezgahlarda, turp otu, koyu yeşil minicik Girit kabağı, onunla pişirilen stifno, salatası yapılan susamotu, deniz fasulyesi, radika, semizotu, turşuluk kelekler, acurlar, biberin onlarca çeşidi, ısırgan otu, bağla otu sergileniyor. İstanbul’da küçücük demeti 2.5 YTL’den satılan deniz börülcesinin Ayvalık’ta kocaman torba dolusu 2 YTL. Taptaze kabak çiçekleri iç içe dizilip satılıyor. Yörüklerin tezgahındaki otlardan biri de mühliye. Kıbrıs kökenli ot, bölgeye saksı içinde Girit, Midilli mübadillerince getirilmiş. Toprağı, iklimi sevince bölgeye yayılmış. Kuzu etli mühliye, bölgenin özel yemeklerinden. Papules Cunda’nın susuz yetiştirilmişini bulursanız kaçırmayın, çok lezzetli. Boşnak fasulyesi denilen sebzenin bir çeşidi, düğün yemeklerinde pilavla sunuluyor. 37 senedir Altınova’da oturan Divrikli Erdoğan Amca’nın ihtisası otlar. Tüm otlarımı ondan, mühliyemi ise Yöro Ahmet’ten aldım. Döğme tereyağı, doğal ortamda otlayan hayvanlardan elde edilen süt ürünleri (özellikle de kelle peyniri ve loru) burada bulabilirsiniz. 13. sokakta 1886’da yapılmış kahvehanede içtiğim koruk suyunun da tadını unutamıyorum. Rastlarsanız mutlaka deneyin.

Toptancılar Hali’ndeki sebze-meyve pazarı, kuru gıdalar, onlarca zeytin çeşidi, zeytinyağı, sabun, bal, baharat ve kuruyemişi bulabileceğiniz koskoca bir meydana yayılmış. Simitçi tezgahlarında satılan nohut ekmeği mayalı olduğu için kolay bayatlamıyor. Dünyanın en nefis zeytinyağlarının üretildiği Ayvalık zeytinleri tadını kokusunu, yörenin coğrafi konumu, iklimi, kış aylarında esen karayel ve poyraz fırtınalarının olumlu rüzgarından alırmış. Firmalar, tadarak seçtiğiniz yağı, isterseniz kargoyla evinize gönderiyor. Sakızlı, zeytinyağlı kurabiye, lor tatlısı yemeden Ayvalık’tan dönülür mü? 1942’de kurulan Yeni Güler Tatlıhanesi’ne uğrayın, limonata eşliğinde bu lezzetleri tadın.

Ekolojik pazarlar yayılıyor

Ekolojik pazarlar, organik ürünleri tüketiciye aracısız ulaştırmayı hedefliyor. Bu alandaki ilk girişimlerden İstanbul Feriköy Ekolojik Pazarı, 70 haftayı geride bıraktı. Her cumartesi 08.00-17.00 arasında 100 üretici, ürünlerini 140 tezgahta satışa sunuyor. Pazarda farklı kentlerden getirilen sebze-meyveden kozmetiğe, zeytinyağından tekstile, bakliyattan meyve suyuna, baldan kuruyemişe, peynirden, et ürünlerine kadar 200 çeşit ürün bulunuyor. Fiyatlar ucuz, ürünler taze. Bursa Nilüfer Organik Ürün Pazarı ise 40 haftadır kuruluyor. Yaklaşık 50 tezgah açılıyor. Ürün çeşitliliğinde sebze ve meyveler ön planda. Bu pazarlardan alışveriş yaparken, ekolojik (organik) ürünlerde, yetkili firmalar tarafından verilen sertifika ile Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın ekolojik ürün logosunu mutlaka kontrol edin.

Bu yazı 19.11.2007 tarihinde hurriyet.com.tr de yayınlanmıştır.

Ege’de Ekolojik Köy, Ekolojik Pazar ve Organik Ürünler Çiftliği aynı ilçede, elele

2009-11-11T06:34:00.001-08:00

KUŞADASI

Türkiye’de turizmin filizlendiği merkezlerin başında yer alan, Akdeniz’den gelen gemilerin, adalara devam eden yolcuların uğrak noktası bir limandır Kuşadası. Efes antik kenti ve özellikle Hıristiyanlar için hac yeri sayılan Meryem Ana Kilisesi’nin ilçeye yakınlığı buranın 1970’lerden itibaren hızla yapılaşmasına neden olmuş. Masumiyetini yitirse de değerlerini hala korumaya, kollamaya çalışan güzel insanların beldesi. Kentin tarihi M.Ö 3000 yıllarına dayandırılıyor. Kuşadası, antik çağlarda Anadolu'nun Akdeniz'e açılan başlıca limanlarından biri idi. Kimler gelmiş kimler geçmiş Kuşadası’ndan… Lelegler, Aeolyalılar, İyonlar, Lidyalılar, Persler, Romalılar, Venedik- Cenevizliler, Selçuklular ve Osmanlılar. Kuşadası adını 14.-15. yüzyılda yapılmış küçük kalesinin de üzerinde bulunduğu Güvercin Adası’ndan alır. Günümüzde binlerce yerli, yabancı turistin gözdesi olan Kuşadası’nda plansız yapılaşmaya rağmen sakin köyler, bilinçli üreticiler, doğaya saygılı ve tarımsal biyo çeşitliliğin devamı için çalışan, emek veren insanlar var. Değirmen Çiftliği ve Yerlim markasının sahibi Gürsel Tonbul gibi.

KİRAZLI EKOLOJİK KÖYÜ VE PAZARI

Kirazlı köyü, Kuşadası'na 11 km. uzaklıkta çok eski bir yerleşim birimi. İlk kurulduğu yıllarda toprak altından çok fazla şarap küpleri çıktığından ''Küplüce Köyü'', daha sonra kiraz ağaçlarının yoğunluğundan dolayı ''KİRAZLI KÖYÜ'' adını almış. Üç tarafı zeytin ağaçları ve kızılçam ormanlarıyla çevrili olan köy, kuzeye bakan dağ yamacına kurulmuş. İki katlı çatılı ev modeli köyün mimari yapısını yansıtmakta. Kuşadası’na çok yakın olsa da, Kirazlı Köy halkı geleneksel yaşam tarzlarını değiştirmeden sürdürüyor. Teknede sıkılan üzümlerin suları, kara kazanların içerisinde odun ateşiyle kaynatılıyor, kendi kışlık yiyeceklerini de geleneksel usullerle üretiyorlar. Köyde sulamaya gerek kalmadan domates, biber, patlıcan yetişen topraklarda, kiraz, üzüm, zeytin ve incir önemli tarım ürünlerinden. Yemyeşil bir vadide yer alan köyden dağlara doğru uzanan yürüyüş parkurlarında yaban çileği, yaban mersini, yaban armudu, böğürtlen, kızılcık gibi doğal ürünler toplanabiliyor. 2.500 çeşit bitkinin bulunduğu söylenen dağlarda ada çayı, kekik, karabaş otu, filiskin gibi otları toplayabilirsiniz. Yıllardır sofralık üzüm olarak tüketilen ''Osmancık'' üzümünün dünyada sadece Kirazlı'da ve komşusu Gökçealan Köyü’nde kaldığı Ege üniversitesi Bahçe Bitkileri Bölümü’nce tespit edilmiş ve bir koruma projesi hazırlanmaya başlanmış. 300 haneli 1.000 nüfuslu Kirazlı Köyü eski ismini tekrar gündeme getirerek “Küplüce” markasını yaratmış. “Kirazlı Köyü Ekolojik Yaşam Derneği” adıyla 2005 yılında kurulan dernek, Türkiye’de organik tarım konusunda en kapsamlı yatırımlardan birine sahip Değirmen Çiftliği’nin desteği ile “Organik tarım uygulamaları yaygınlaştırma”, “Kirazlı Köyü tarımsal biyolojik çeşitliliğin devamı”, “Güneş enerjisi kullanımı ile sebze ve meyve kurutulması” projeleri gerçekleştirilmiş. Domates, patlıcan, kara kiraz, Osmancık üzümü gibi ürünlere katma değer sağlamış, bilinçli bir köy Kirazlı. Ürünlerin üreticiler tarafından satışa sunulması için paketleme, etiketleme atölyesi kurulmuş. Köy kadınlarının Pazar ve kapılarının önünde tezgah açma geleneğinden yola çıkarak, geçen sene “Kirazlı Ekolojik Pazarı” hayata geçirilmiş. Yaz aylarında yolunuz bir Pazar günü Ege’ye düşerse, Kirazlı Köyü’nden geleneksel sebze-meyve, yerel ürünleri alabilmek ve yemeklerini tadabilmek için mutlaka yönünüzü köye çevirin . Osmancık üzümü pekmezi, sirkesi, kurusu, sarma yaprağı; kara kirazın sapı, reçeli, kurusu; yerli zeytinyağı; pembe domates salçası, otlar, bük nohut, beyaz kuru bamya, oturak fasulye, karnıkara kuru börülce, tatlı maya ekmeği, pekmezli kurabiye, keşkek, erguvan reçeli, pekmezli kabak tatlısı, sabunlar; karabaş otu, kekik, nane ve limonlu, alaca zeytini, Hamades (hurma) zeytin ezmesi… Kadınların el emeği tarhana, bulgur, kuskus, erişte Küplüce markasıyla tezgahlarda. 50 yıldır geleneksel olarak sürdürülen Kiraz Festivali artık “Ekolojik Tarımda Geleneksel Kiraz Festivali” adıyla devam ediyor. Köye giriş yolu, elinde Pazar çantaları ile akın akın gelen misafirlerle doluydu o Pazar. Tezgahlar sıra sıra, güzeller güzeli kirazlar öbek öbek. Aralarda hamur açan yemenili kadınlar, saçlar üzerinde gözlemeler, tencere tencere sarmalar, kazanlarda keşkekler, okul girişinde tepsilere yeni dökülmüş sıcak lokma tatlısı. Meyveler ile geleneksel yemeğin evliliği kutlanıyordu sanki. Kirazlar; karakiraz, aşılı kiraz, yayla Napolyon,ihraç kiraz, erik boyutunda. Kimisi dökme, kimisi sepette, kimisi hevenkle. Kayısı, erik, malta eriği, çilek, şeftali, yer gök meyve Kirazlı’da. Ama meyvelerin hası kiraz baş köşede, kara ve pembe çehreli, ince boyunlu, tatlı mı tatlı. Festival akşam 20.00’ ye kadar devam etti, eğlenceler, şarkılar , geleneksel lezzetler ve köyün edalı kirazlarının tatlı gülümsetmesi eşliğinde geceye karıştı sesler. Köy çıkışında, köyün düğün aşçısı Fadime ninenin el verdiği “Kirazlı Köy Sofrası”nda bugün Emine Fırat mutfakta. Keşkek, yuvarlama, bolama(kapama), mantı, gözleme, bük kuru fasulye, zeytinyağlı bambullu Girit kabağı, kavurma, ev baklavası ve zerdeyi yer sofrasında koyu gölge altında yiyebilirsiniz.

DEĞİRMEN ÇİFTLİĞİ VE YERLİM

“Doğada mevsiminde ne bulursan onu kullan, en büyük nimet budur” yaklaşımından yola çıkan, Türkiye’nin en büyük organik üreticilerinden Gürsel Tonbul, Davutlar yolu üzerindeki Değirmen Çiftliği'ni onbeş yıl önce kurmuş. Temiz ve verimli topraklarında organik sertifikalı üretim yapıyorlar. 2000 dönüm araziye yayılan çiftlik üç bölüm ve ana konsept etrafında bütünleşmiş. Çiftlik, Değirmen Restoran ve Değirmen ekolojik köy örneği kompleksi. Çiftlik, kimyasal ilaç kullanmadan mevsiminde meyve-sebze üretimi, narenciye, badem, zeytin , buğday vb. ekimi yapılan ziraat birimi, inek ve '' Kırmızı Beyaz Hollstein” düve yetiştirilen sağmahane , Yerlim markası ile yaklaşık 250 çeşit ürün yelpazesine sahip imalathane olarak üç ana birimden oluşuyor. İnek ve Düvelerin hepsi Ari sürü ünvanına sahip. Günlük yaklaşık 2 ton süt alınıyor. Çiftlikte tamamı organik ve geleneksel yöntemlerle üretilen ürünler elde işlenip paketlenerek, şarap, zeytinyağı, zeytin, turşu, salamura,sirke, salça,reçel, marmelat, komposto, pekmez, sızma, ekşi, meyve-sebze kurusu, çay, kuruyemiş, bitkisel yağ ve baharatlar, bakliyat başlıkları altında toplanıyor. Çiftlikte yetişen tüm ürünler hem satışa sunuluyor, hem Değirmen Restoran’da, hem de grubun otellerinin mutfağında fark yaratmak adına mevsiminde lezzetli yemeklere dönüşüyor. Üretimde katkı maddesi yok, şeker pancarından elde edilen şeker kullanılıyor. Sebze ve meyveler güneşte kurutuluyor, reçeller, pekmezler bakır kazanlarda kocaman tahta kaşıklarla pişiriliyor, üzerlerine beyaz tülbentler kapatılarak bir gelin gibi kollanıp, dinlenmeye bırakılıyor. Bademler tek tek elde kırılıp, paketleniyor. “Dileğini uçuralım” sloganı ile Kuşadası dışındaki tüketicilere ürünler kargo ile ulaştırılıyor. Gürsel hanım enerjik, yaratıcı ve biyoçeşitliliğin korunmasına kendini adamış, doğaya saygılı bir iş kadını. Felsefesini çok çeşitlilik üzerine odaklamış. Üretilen her ürün kabuğundan, çekirdeğine kadar kullanılıyor. İsraf yok! Örneğin; turuncun dış kabuklarından reçel, marmelat yapılıyor. Kabuğun suyu sıkılıp, kurutulup gaz sökücü, pastalarda ve çaylarda rayiha verici olarak kullanılıyor. Kabuktan yağ çıkartılıp, baş ağrısı giderici, parfümlü masaj yağı olarak şişeleniyor. İçi ise sıkılıp suyu kaynatılarak turunç ekşisi yapılıyor. Kalan posa tüm metallerin temizliğinde, pirinçleri parlatmada, yağ çözücü olarak deterjan gibi değerlendiriliyor. Çiftlikte güzel bir dönüşüm yumağı yakalanmış, hiçbir şey atılmıyor, “her bir zerreciğin bir işlevi var” diyor Tonbul. Buradaki amaç çok çeşitliliği birinci elden masaya, dükkana, otele ve restorana sunmak. Bunu yaparken çevresini de örgütlüyor, bilinçlendirip, maddi manevi destek veriyor. Kendisi Kirazlı Köyü Ekolojik Pazar kurucusu ve destekleyicisi. 30 yıl önce pek çok köyde olduğu gibi Kirazlı Köyü’nde de doğal tarım yapılıyormuş. Zamanla konvansiyel tarım ister istemez bu köyü de etkilemiş. Washinton karpuzu, amerikan buğdayı derken, Kirazlı’da kovansiyonel tarım başlamış. Köylü bu tarım yöntemini çok iyi anlamadığından, hem de pahalı olmasından dolayı verimli bir konvensiyonel tarım yapamamış. Tarımın reddedilişi bugün köy için büyük bir şans oluşturmuş . Köyde kurulan dernekle beraber köylü yeniden sürdürülebilir bir yaşam için ekolojik tarıma dönmüş. Ekolojik tarımla birlikte, yabancı olmadıkları ekolojik bir yaşamı tesis etmek için dernek bünyesinde projeler geliştirmişler. Organik tarım konusunda yıllardır sürdürdüğü çalışmaları ve tecrübeyi Kirazlı'daki türleri korumak için de kullanan Gürsel Tonbul’un da gayretleri ile Ekolojik Pazarlar listesine Kirazlı’da dahil olmuş,

Değirmen ekolojik köy örneği kompleksi, halka açık, ücretsiz girilen günübirlik dinlence yeri olarak dönümlerce arazi üzerine dizayn edilmiş. Ağaçlarla bezeli bahçede ortada gölet, çay bahçesine uzanan asma köprü, suda sakin sakin yüzen kuğular ve ördekler…Sakız koyunlarını, tiftik keçilerini, çeşit çeşit tavukları; papağanlar, sülünler, keklikler ve bıldırcınları görebilirsiniz. Badi badi yürüyen yeni palazlanmış ördek yavruları beni çocukluk bahçeme götürüyor. Biraz ilerlediğinizde at ahırları ve maneji göreceksiniz. Eğitimli cins atların her birinin ismi var, Hilal, Kumru, Dilayla, Esengül…Nasıl alımlı ve bakımlılar, gözlerinizi alamıyorsunuz bu kuzguni, kahve-bej cins atlardan. Aydın-Kuşadası-Söke ve civardan hafta sonları ziyaretcisi bol Değirmen’in. Kadınlar lor peyniri ve yöre otlarından gözleme açıyor, odun ateşinin üzerindeki saçlarda pişiriyorlar. Çiftlik yoğurdundan ayran veya kömürde demlenmiş çay bardağı elinizde, gölün üzerindeki veranda da keyif bambaşka.

Değirmen Çınaraltı Restoran, 800 yıllık tarihi çınarın altında. Nasıl bir serinliktir bu yaz güneşinde allahım. O yüce ağacın gölgesi sizi sarmalayınca bir kadeh buz gibi Yerlim Chardonnay ile başlayıp, Cabarnet Sauvignon kırmızısına kendinizi teslim edin. Değirmen’in ödüllü zeytinyağı ile hazırlanmış yemekler, kendi üretimi ekmekler, sakız kuzusu veya tavuk çevirme, kabak tatlısı ile sonlanabilecek bir ziyafete hazır mısınız?

Ürünleri seri üretim değil, geleneksel yöntemlerle el yapımı. Çok üretmeyi değil artı değer yaratmayı hedefliyor. Temiz toprak, temiz ürün, sağlıklı gıda, temiz rekabet ilkeleri ile yola çıkan Gürsel hanım aynı görüşteki çiftçiler için örnek teşkil etmek, doğru rehberlik yapabilmek adına bir nefer olarak çalışıyor Kuşadası’nda. Ülkemiz, doğru üretim biçimini seçen çiftçiler çoğaldıkça, yeniden kendisine yeten ve doyurabilen bir ülke konumuna ulaşacaktır. Sağlıklı gelecek için geleneklerimize, yerel üreticilere ve yemeklerimize sahip çıkalım. Türkiye ve çocuklarımız için iyi, temiz ve adil bir gelecek diliyorum.

Bu yazı Lezzet Dergisi'nin Temmuz 2009 sayısında yayınlanmıştır.

Bodrum'un bahar renkleri, lezzetleri

2009-11-11T06:17:00.001-08:00

Kış ataletini üzerimden atıp baharın kokusunu, kıyıları, kumsalları özlediğimde ilk durağım Bodrum olur. Saatlerce kıpırdamadan denizi seyre dalarım. Kumbahçe sahilinden geçer, Bodrum Kalesi'nin ihtişamını içime çeke çeke liman boyunca yürürüm. Teknelerin direkleri arasından yüzümü ısıtan güneşle karşılarım sabahları. Antik Tiyatro'nun tepesinden muhteşem manzarayı seyredip, yazın ertelediğim hayallerin peşine düşerim.

“Sanma ki sen geldiğin gibi gideceksin, senden öncekiler de böyleydiler. Akıllarını hep Badrum'da bırakıp gittiler.” Halikarnas Balıkçısı Cevat Şakir Kabaağaçlı, Bodrum için işte böyle yazmış. Yazın gecenin gündüze karıştığı belde kışın durgunlaşır, içe döner. Baharla ılınır. Sessizlik sürmektedir, Bodrumlular baş başadır. Barlar sokağında itiş kakış yoktur, caddelerde avaz avaz müzik sesi duyamazsınız. Sokaklarda okuluna koşan çocukları fark edersiniz: Beyaz yakalı, ellerinde çantalarıyla. Cumhuriyet Caddesi boyunca dalga seslerine eşlik ederek hoplaya zıplaya evlerine varırlar. Etraftakiler selam alır, verir. Neredeydiniz sizler yaz boyunca? Aslında değişen bir şey yok Bodrumlular için, hep yanıbaşımızdalar, ama yazın çoğalan biziz. Misafirler, turistler, tatilciler...

MEDİNE'NİN KAVRUK İNCİRİ HASİBE'NİN BAZLAMASI

Baharda Bodrum'da olmak,yolunu bulabilmek, sokakların tadına varabilmek demektir. Bodrum merkezindeyseniz, Otobüs Garajı'nın hemen arkasında, Tansaş'ın önündeki kapalı alanda 20 yıldır her salı kurulan kumaş pazarını kaçırmayın. Aynı alandaki Cuma Pazarı ise sebzesi, meyvesi, otları, baharatı ve taze ürünleriyle yarımadanın en büyük pazarı. Salı Pazarı'nda el dokuması Milas kumaşlarıyla yapılmış örtü ve perdeler, renk renk çizgili peştamallar pazarın gözdeleri arasında. Otogarın yanındaki merdivenlerden tırmanınca Dereköy, Ortakent, Yalıkavak, Yakaköy, Mumcular ve Milas köylerinden gelen güleryüzlü teyzeler, çakır gözlü analar karşılayacak sizi. Hasibe Teyze'nin tezgahından otlu bazlamalardan mutlaka alın. Medine Hatun Yalıkavak'tan geliyor her cuma. İçi susamlı, bademli taş fırında çifte kurutulmuş “kavruk incir”inin kilosu 10 TL. Yöre kadınının tezgahları da tıpkı kendi gönülleri gibi zengin. Sade, otlu bazlamalar, gözlemeler, kol börekleri, erişteler, domatesli tarhana, kavanozlarda koyu kırmızı salçalar, paket paket kırmızı toz biberler, yanında lor peyniri. Baklagiller dizi dizi. Nohut, kuru börülce, mercimek, bakla, bulgur, buğday, pirinç. Kocaman çuvallarda peksimetler, imrenince ikram ettiler. Sebzeler, meyveler tazecik ama baharın habercisi otlar yeşil rengin hakimiyetini belli ediyor uzun tahta tezgahlarda. Dağ marulu, kazyak, gelincik, kenker, ebegümeci, ısırgan, köremen, kuzu kulağı, tilkişen, arapsaçı, taze soğan, nane, maydanoz, dereotu... Deniz börülcesi seviyorsanız alıp haşlayabilirsiniz. Süpürgeci Osman 8 TL'ye süpürge otundan yaptığı süpürgeleri ile köylü pazarıda duvar bitiminde. Ördek, keklik yavruları ve civcivler kutularda... O kadar sevimliler ki! Kapalı alana geçtiğinizde sağda peynirciler, zeytinciler bölümü var. Diğer alanlar tümüyle sebze ve meyve satan esnafa ait. Büyük alanı kaplayan baharatçılar da elma çayı, adaçayı, dağ kekiği, karabaş otu, kantaron demetleri... Otları tükenmeden almak için öğlene kalmadan uğrayın Cuma Pazarı'na.

ÇARŞIDA KEŞİF TURU

Pazardan gözlemeleri aldınız, çay içilmeden olur mu? Kale dibinde, küçük limana karşı Denizciler Kahvesi veya Neyzen Tevfik Caddesi'ndeki Tepecik Kahvesi iyi bir seçim olacaktır. Öğle yaklaşırken güneşle kucaklaşıp, Bodrum Kalesi'ne karşı çay yudumlamanın keyfi bambaşka. Sahildeki balık tezgahları kedilerin bile ağzını sulandırıyor. Limandaki tekneler yaza hazırlanıyor, yeni rengini alıyor, pırıl pırıl parlıyor. Yürüyüşe devam, Milta Marina'nın içine girin, sonuna kadar yürüyün. Sağ tarafta Askeri Kampa bitişik tepede bir türbe göreceksiniz. 1727'de yapılan türbede ünlü Türk denizcilerinden Kızılhisarlı Mustafa Paşa ve oğlu Kaptan-ı Derya Cafer Paşa yatmakta. Arkasındaki mezarlıkta Osmanlı gömüleri var. Zeyno's Kafe (0252-313 75 97) türbenin yanıbaşında, yat limanına ve kaleye hakim terasıyla yemek molası verebileceğiniz sıcak bir mekan. Marina çıkışındaki Osmanlı Tersanesi onarılmış, bugün sergi salonu olarak kullanılmakta. Marina'nın karşısında güzel mi güzel bir takı mağazası var. Clepsydra (www.clepsydrabodrum.com). Yaz-kış açık. Candan İzgi taşlara hayat veriyor, yaratıcı, kılı kırk yaran bir tasarımcı. Dönüşte beş çayı için Tarihi Yunuslar Karadeniz Fırını barlar sokağında, uğrayın. Tahinli katmer, yanına çıtır simit iyi bir seçim olacaktır. Halikarnas Disko'yu geçin yeni limana doğru kıvrılınca Kumbahçe Çay Bahçesi karşınıza çıkacak. Güneş ufka yaklaşırken Bitez sırtlarından denizi dinleyin, bırakın kendinizi geceye dönen ışığa. Bir diğer gün Paşalimanı mevkiinden başlayın yürüyüşe. Sabah Diamond Otel'in altındaki Cafe Charlott'da sahibesi Cihan Hanım'ın hazırladığı pırasalı, ısırganlı börekler, ev yapımı kivi, turunç reçelleri eşliğinde kahvaltınızı edin. Halikarnas diskonun hemen üstünde sanatçımız Zeki Müren'in evi Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca müzeye dönüştürülmüş. Ziyaret etmeden dönmeyin. Sanatçının eşyaları, aldığı ödül ve plaketler, sahne kıyafetleri odalarda sergileniyor. Müren'in fırçasından çıkan resimler de görülmeye değer. Her birine şiirsel isimler vermiş: Şile'de Akşam, Salkımlar Yalan Söylemez, Çayır Gülü...

Atatürk Caddesi'ndeki Sarıarslan Sarnıcı'na yolunuz düşerse son amfora ustalarından Bora Sencer'le tanışın. Binlerce yıllık amfora geleneğini yaşatan Sencer, çömlek kursları veriyor. 15 yılda 400 öğrenci yetiştirmiş. (www.borasencer.com) Çarşı içinde, Ziraat Bankası karşısında yazın kalabalıktan giremediğiniz ünlü Bodrum sandaletcisi Ali Güven'e uğramadan geçmeyin. Aşklarından, geçmişten, ünlü müşterilerinden konuşun. Donna Karan siparişlerini yetiştirmeye uğraşan usta, gençlerin mesleğe ilgisizliğinden de şikayetçi. Rodos Şövalyeleri'nin 1402'de yapıma başladığı Bodrum Kalesini ve Sualtı Müzesi'ni gezmek için zaman ayırın. Beş ana kulesine ılık bir bahar günü tırmanın, tüm belde, Karaada ayaklarınız altında. Nefesinizi tutun, antik tiyatroyu seyredin, kimbilir kimler ayak basmıştı şu anda tırmandığınız taş merdivenlere yıllar önce, düşünün. Kale içinde güzel bir satış mağazası var. Soluklanmak için tarihi avluda kahve molası verebilirsiniz. Öğlen Umurça Mahallesi'nde ev yemekleri yapan Bereket - Ayfer Abla'nın lokantasına (0252-316 0321) uğrayıp, kenker yanında yarma pilav, karafırında pişen pazı dolma yiyebilirsiniz. Çorbalar 3, etli yemekler 7 TL.

GERİŞ KÖYÜNDEKİ TİBET

Yarımadanın pazarlarında 7 gün tezgah açık. Günlerden perşembe ise Yalıkavak Pazarı sizi bekliyor. Benim gibi şanslıysanız pazar girişinde güreşler için allı, yeşilli boncuklu, renk cümbüşü örtüleriyle develere raslayabilirsiniz. Yalıkavak pazarında limon, portakal, mandalina, ceviz, badem, sarımsak, keçi peyniri dolgulu zeytininizi Nursen Orman'dan (0535-8780140) alabilirsiniz. Bodrum Yarımadası'nda reçel deyince akla Aynur Hanım (0536-6051715) geliyor. 13 yıl önce kızıyla aile bütçesine katkı için reçel yapmaya başlamış. Bodrum mandalinası ve içi bademli greyfurt reçelini mutlaka deneyin. Merkez taksi ile Bodrum'un Tibet'i olarak anılan Geriş Köyü'ne çıkabilirsiniz. Ali'nin kahvesinde soluklanıp, Mahalle Muhtarı Ramazan Kayacan ile (0252-3853870) köyü gezin. Hasan Hoca mersin dallarından 5-20 kg'lik balık sepetleri yapıyor aynı zamanda köyün bakkalı. Annesi Edibe Güçlü 80 yaşında, atık naylon torbaları çantalara, vazolara dönüştürüyor. Topalak denilen sazları bu malzeme ile kaplayarak üretime hâlâ katkı veriyor. Hasta yatağında ziyaret ettiğim Edibe Teyze ile tanışmak, yaptığı işi takdir etmek ve yüzündeki gülümsemeyi görmek her şeye değer. Geriş'in aynalı/allı/muskalı diye isimlendirilen kilimleri kız çeyizlerinin olmasa olmazı. Gülsüm Hanım'ın kilimlerinin satış fiyatı 800-1000 TL. Çimentepe'de Yalıkavak manzarasına karşı ahtapot ızgara, gambilya favası, levrekten yapılan çiğ balık yemeğinizi tavsiye ederim.

Geçmişte süngercilik ve balıkçılıkla hayatını sürdüren Bodrum halkı yüzünü çoktan turizmin nimetlerine dönmüş. Dağ taş beyaz badanalı evlerle kaplanmış olsa da, Bodrum yine de çok güzel. Sarılı beyazlı çiçekleri sırtında taşıyan yemyeşil tepeler, zirvesinde beyaz değirmenler, güzeller güzeli kalesi, ona tepeden bakan muhteşem tiyatrosu, denizin ışıltısı, dolunayın süslediği gökyüzü, yıldızların altında sırtınızı yalayan imbat serinliği... Kısacası Bodrum'un baharına doyum olmaz.

Bu yazı 29.03.2009 tarihinde hurriyet.com.tr de yayınlanmıştır.

Üç dini buluşturan dar sokaklarda yürüyün sini kebabının alasını kasaplarda yiyin

2009-11-11T06:14:00.001-08:00

Yurt içi seyahat planlarında hep merak edilen, ancak akla son gelen illerimizdendir Hatay. Geçmişte ulaşım ciddi bir sorundu. Artık THY seferleriyle İstanbul'dan Antakya'ya 80 dakikada ulaşabilirsiniz. Farklı inançların, kültürlerin yaşadığı kent, tarihi dokusu, korunmuş yemek kültürü, yemyeşil doğası ile iki günlük hafta sonu gezisi için cazip seçenekler sunuyor.

Antakya, Asi Nehri'nin iki yakasına, Amonos dağları ile Habib-i Neccar Dağı arasında verimli Amik Ovası'nda kurulmuş. Tarih boyunca kervanların konaklama yeri, kültür ve alışveriş merkezi olmuş. Müslüman, Hıristiyan ve Museviler yüzyıllardır iç içe yaşıyor; cami, kilise, havra yan yana varlıklarını sürdürüyor. Birbirlerinin bayramlarına, inançlarına saygılı bireylerin kentinde kültürel yapının zenginliği gözalıcı.

KALEDEN ANTAKYA'YI SEYREDİN

Kentteki turunuza Asi Nehri'nin yanı başında, Cumhuriyet Alanı'ndaki Arkeoloji Müzesi ile başlayın. Mozaik koleksiyonu açısından dünyanın ikinci büyük müzesi. M.Ö. 300 yıllarında Antakya'nın başlangıcı olarak kurulan Antik Antioch, Seleucoslar zamanında daha güzel hale gelmiş. M.Ö. 42'de Roma ve İskenderiye'den sonra dünyanın üçüncü büyük şehri olmuş. Zenginleşen şehrin ileri gelenleri Dafne (Harbiye) denilen bölgede yaşamayı tercih etmiş. Şelalelerle kaplı ve müthiş güzellikte doğasıyla ünlü olan bölgede büyük saraylar inşa ettirmişler. Dünyanın en iyi ustalarınca bu sarayların tabanlarına yapılan mozikler bugün müzenin dört büyük salonda teşhirde. Roma ve Bizans dönemini kapsayan mozaikler mitolojik olayları ve kişileri anlatıyor.

Müze çıkışı bir araçla Antakya'nın iki kilometre doğusundaki bir mağarada kurulan dünyanın ilk Katolik kilisesi Saint Pierre'e gidebilirsiniz. Hıristiyanlık, Kudüs dışına ilk defa Antakya'daki bu kiliseyle yayılmış, Hz.İsa'ya inananlara ilk defa Antakya'da "Hıristiyan" adı verilmiş. 1963'te Papa tarafından Hıristiyanlar için haç yeri ilan edilen kilisede her yıl 29 Haziran'da özel bir ayin düzenleniyor. Şu anda heyelan tehlikesine karşı yürütülen çalışmalar nedeniyle kapalı olan kilise, umarım ayin gününde açılır. Buradan araçla yola devam ederek antik kenti çevreleyen Antakya Kalesi'ne çıkıp şehri kuşbakışı seyredin. Surlarının uzunluğu 30 bin metre. İstanbul'dan sonra yurdumuzun en uzun surları olduğu söyleniyor. Sur duvarlarının taşları şehirdeki yapılarda kullanıldığı için büyük bölümü kaybolmuş.

Artık öğle yemeği zamanı. Kurtuluş Caddesi üzerinde Sveyka Restoran'da (Tel: 0326- 2133947) yöresel yemek şölenine başlayabilirsiniz. Aynı cadde üzerindeki Habib-i Neccar Camii, Hz.İsa'nın havarileri Yunus (Yuanna) ve Yahya'ya ( Pavlus) ilk inanan ve bu nedenle taşlanarak öldürülen Antakyalının adını taşır. Osmanlılar tarafından tekrar inşa edilen caminin dört metre altına daracık merdivenlerden inerek Habib Neccar türbesini gezin.

İKİ İBADETHANE AYNI FOTOĞRAFTA

Sveyka Restoran çıkışı sola döndüğünüzde havra, karşıya geçtiğinizde Katolik kilisesi ve Sarımiye Camii üçgeniyle oluşan kültür koridoru sizi şaşırtacak. Katolik Kilisesi, 150 yıllık iki Antakya evinin birleştirilmesiyle küçük bir manastıra dönüştürülmüş. 70 kişilik cemaati var. Günümüzde Antakya'da üç Katolik patrik bulunuyor: Süryani, Maronit ve Rum-Katolik. "İnanç Turizmi Projesi"nde kullanılan poster fotoğraflarının benzerini kilisenin üst katında terasta çekebilirsiniz. Çan ve arkadaki Sarımiye Camii minaresi aynı kareye sığıyor. Kilise çıkışı ara sokaklardan hangisine girerseniz girin sizi en az 100 yıllık bir geçmiş bekler. Evlerin kapıları genelde iç bahçeye açılır. Avluda mutlaka nar, portakal, mandalina gibi ağaçlar vardır. Ev ekonomisine katkı sağlamak için kadınlar kavanozu 10 YTL'ye ceviz, turunç reçeli, nar pekmezi pazarlayıp, tepsiyle içli köfte, dolma gibi yemekler pişirip avlularında satışa sunuyor. Dar sokaklar sizi "Aziz Piyer ve Aziz Paul" Ortodoks Kilisesi'ne çıkartacak. Paskalya ayini sonrası bayramlaşmaya uğradığımız Peder Dimitri, Arap Ortodoksu olduklarını artık evlerde Türkçe konuşulduğundan, ayinin yarısını Türkçe yaptıklarını anlattı. Mum yakıp dilek dilemeyi unutmayın, benim gibi bir ayağı yollarda olanlardansanız gezmekten başka ne dileyebilirsiniz?

Karnınız acıkmaya başlayınca Uzun Çarşı'nın yolunu tutun. Geleneksel Antakya el işçiliğinden, yemeklerine, giyimden, altıncılara, baharatçılara, teneke işçiliğine kadar her türlü dükkanı görebilirsiniz. Sini kebabını kasaplarda (Pöç Kasabı 0326-2139503) yiyin. Kıyma şeklinde kıyılmış kuzu eti, soğan, Antakya acı biberi, domates, maydanoz, tuzla karıştırılıp tekrar doğranıyor, karışım tepsiye yayılıyor. 10 dakika sonra fırından çıkan kebap yanında pide ile masanızda. Fiyatı inanılmaz, 5 YTL! Uzun Çarşı girişinde ve içinde sadece künefe yapan dükkanlar var. Benim tavsiyem, Çınaraltı'nda künefeyi közde pişiren Yusuf Usta'nınki. Biber salçası, nar ekşisi, sızma zeytinyağı, baharat, küflü çökelek (sürk) ve bol miktarda kaliteli defne sabunu alabilirsiniz. Kadayıfın üretimini izleyebilir, sokak satıcısından muhallebi, dondurma üzerine gül şurubu dökülmüş Bici Bici (Haytalı) tatlısını tadabilirsiniz. Sultan Sofrası (0326-2138759) Uzun Çarşı çıkışında. Antakya'ya özgü zengin mahalli yemek çeşitliliği ile akşam yemeği yiyebileceğiniz bir restoran.

ST. SİMON BU SÜTUNUN ÜSTÜNDE 45 GÜN GEÇİRDİ

İkinci gün için günlük turlara katılabilir (Abba Tour: 0326-2162828) veya otomobil kiralayabilirsiniz (Gül Oto: 0326-213 41 50). Şehre 7 kilometre uzaklıkta antik dönemin dinlence merkezi Harbiye şelalerini gezin. Suyun, yeşilin serinliğine karıştığı Harbiye'de piknik alanları yoğun. Sıra sıra dizilmiş mağazalarda defne yağından sabunlar, el işi ipek dokumalar, heykelcikler satılıyor. Harbiye'den Samandağı'na 1 saatlik yolculukla varabilirsiniz. Yol narenciye, zeytin bahçelerinin arasından geçiyor. Kötü yapılaşmanın yüreğinizi acıtacağı ilçe merkezini hızla geride bırakıp, denize vardığınızda önünüzde kilometrelerce sahil şeridi uzanacak. İşte Akdeniz ve ulu rüzgarları... Seleucia antik kenti Musa Dağı yamacına yayılmış, antik limanın kalıntıları bugün bile görülüyor. Antik çağın mühendislik harikası Titus Tüneli de burada. İmparator Vespasianus, Musa Dağı'ndan gelen, kenti tehdit eden sele karşı kayaların içine tarihin ilk kaya tünelini açtırmış. Bin esirin 10 yılda açtığı 1380 metrelik tünelin 300 metresi tamamen dağın altında. Yedi metre yüksekliğindeki tünele fenerle girmenizde, kaygan zemine dikkat etmenizde yarar var. Tünel yakınındaki Beşikli Mağara, Roma dönemi mezar alanı. Mağara girişi tahta platformla düzenlenmiş. Öğle yemeğinde Akdeniz'i seyredeceğiniz Clup Almina'da (0326-5949171) mezeler, karides, dil balığını tadabilirsiniz. Şansınız varsa leylek, pelikan gibi göçmen kuşlarının geçişini izlersiniz. Yolumuza Türkiye'nin son Ermeni köyü Vakıflı üzerinden devam edelim. Köylüler, ürettikleri organik şarap, likör, reçel, zeytinyağı, iğne oyasını Meryam Ana Kilisesi'nin avlusunda satıyor. Portakal bahçesindeki restore edilmiş taş evde geceliği 50 YTL'ye konaklanabiliyor.

Dönüşte 550 metre yükseklikte St. Simon Manastırı'na çıkın. St. Simon'un üzerinde 45 gün, günde üç zeytin yiyerek geçirdiği sütunu görün. Manastırın panaromik manzarası müthiş. Ana kilisenin sütun başlıkları hálá yerinde. 5 Nisan'da açılan Saraçoğlu Santralı hemen karşı tepede, Akdenizin deli rüzgarını enerjiye çeviriyor. Rüzgarla baş edebilirseniz güneşi burada batırın. Son akşam yemeği mutlaka yer karoları Marsilya'dan gelmiş 110 yıllık binası ve yöresel yemekleriyle ünlü Antakya Evi Restoran'da (0326- 2141350) sahibi M.Ali Solak'la sohbet ederek yenmeli. Tavsiyem, kentle, yemekle ilgili bulamayacağınız ne varsa sorun ve tüm bilgileri onun ağzından dinleyin.

Bu yazı 21.05.2008 tarihinde hurriyet.com.tr de yayınlanmıştır.

Yağmur Böreği Convivium'u Ne Yapar?

2009-10-22T12:21:00.000-07:00

Yıl 1925... Selanik mübadili Hüseyin Efendi İstanbul topraklarına ayak basalı bir yıl olmuş. Büyük şehirde yaşamak istemeyince Silivri yakınlarındaki Çanta köyünde Rumlardan kalan koskoca bir köşk ve ekip biçeceği araziler verilmiş kendisine. Dedem, bu yeni toprakları tanımak, verimini artırmak için uğraşırken, yaz aylarında haftalarca yağmur almayan yörede halkın çıktığı yağmur duası sonrası, duaların kabulü için dağıttığı böreklerin isminin bir gün gelip benim radyo programımın, dergi köşemin ve içinde yer aldığım uluslararası hareket “Slow Food” un birliklerinden birinin ismi olacağını nereden tahmin edebilirdi ki?...

Şimdi bu blog aracılığıyla da paylaşmaya çalıştığımız Yağmur Böreği'nin neler yaptığına gelince... Yağmur Böreği'nin çalışma protokolünde, yerel pazarlar ve semt pazarları öncelikli yer alıyor. Bu kapsamda Türkiye pazarlarını dolaşıyor, fotoğraflıyor, köylülerle sohbet ederek tohum ve geleneksel üretime teşvik konusunu irdeliyoruz.

Geleneksel yemek kültürünün korunması, arşivlenmesi, belgelenmesi; mevsiminde meyve ve sebze kullanımıyla ilgili bilinçlendirme programları; okullarda sağlıklı beslenme, fast food alışkanlığına karşı eğitim ve bilinçlendirme çalışmaları da Yağmur Böreği'nin diğer çalışma alanları.